ఒక పాక ముందు స్కూటరాపమన్నాడు. స్కూటరు అలికిడికి ఒకామె బయటకొచ్చింది. ఆమె సత్తెవతని గుర్తుపట్టడానికి ఆట్టేసేపు పట్టలేదు. నుదుట బొట్టు లేకుండా ఆమెను చూళ్ళేక పోయాను. మమ్మల్ని చూసి ఆశ్చర్యపోయింది. లోపలికెళ్ళి చిన్న బల్లొకటి తీసుకొచ్చింది. ఇద్దరం కూర్చున్నాం. ఈలోగా కొడుకొస్తే వాణ్ణి లోపలకి పిలిచి ఎక్కడికో పంపించింది.
“మీ ఆయన పోయాడని విన్నాం. బాధ కలిగింది. అంతా ఆ దేవుడి ఘటన. పోన్లే, మీ వాడికి మంచి చదువస్తోంది. బాగా చదివించు. బాగా పైకొస్తాడు.” అంటూ సుబ్బారావన్నాడు. నేనేం మాట్లాడాలో తెలీక మౌనంగానే ఉండిపోయాను. మా వాళ్ళందర్నీ పేరుపేరునా అడిగింది సత్తెవతి.
ఈలోగా సత్తెవతి కొడుకు రెండు గోల్డుస్పాట్ డ్రింకులు పట్టుకొచ్చాడు.
“మీలాంటి పెద్దలు మా బోటోండ్ల ఇళ్ళకు రావడం గొప్ప విషయమయ్యా! రేపే కాకినాడ వెళిపోతున్నాం. సామానంతా మూటకట్టేసాం. టీ ఇద్దామన్నా ఇంట్లో..” అంటూ బాధగా అంది.
“చ! చ! నువ్వు కాకినాడ వెళుతున్నావని తెలిసే చూడ్డానకని వచ్చాం. మీ వాణ్ణి మాత్రం చదివించు. ముఖ్యంగా సంగీతం కూడా నేర్పించు. మీ వాడు హైస్కూలు పోటీల్లో చాలా బాగా పాడాడు. చూసి చాలా ముచ్చటేసింది,” అనంటూ, పక్కనే ఉన్న సత్తెవతి కొడుకుని చూస్తూ – ” సంగీతం నేర్చుకో, ఇంకా బాగా పాడగలుగుతావు. నీకు మంచి గాత్రముంది,” అంటూ అభినందించాడు సుబ్బారావు.
సత్తెవతి కొడుకు అలాగేనని తలూపాడు. నేనూ బాగా చదువుకోమనే చెప్పాను. సత్తెవతిని ఒకసారి మా ఇంటికి రమ్మనమని చెప్పాను. సరేనంది కానీ, మా ఇంటి వైపు రాదని నాకూ తెలుసు.
“మరి నీకు కాకినాడలో రోజూ గడవడానికి…?” సుబ్బారావు ప్రశ్న పూర్తి కాకుండానే – “నా పెనివిటి పిల్లాడి చదువుకని కొంత సొమ్ము బేంకులో దాచి ఇచ్చాడయ్యా! ఆ వడ్డీతో బతికేస్తాం. బెంగ లేదు. నేనూ అక్కడే ఏదైనా పని చూసుకుంటాను,” అని సత్తెవతి జవాబిచ్చింది.
పరవాలేదు, సత్తెవతి మొగుడు దూరాన్నున్నా వీళ్ళకి కాస్తయినా ఆసరా చూపించాడనుకున్నాను.
అంతవరకూ ఎక్కువ మాట్లాడకపోయినా, చివర్లో సత్తెవతికి ఒకటి చెప్పాలనిపించింది.
“నాకెందుకో సూరమ్మ నీ విషయంలో చాలా దారుణంగా ప్రవర్తించిందనిపించింది. నువ్వుండగా మొత్తం ఆరువాటాల్లో చిల్లి గవ్వ కూడా పోలేదు. అలాంటిది.. నువ్వు…” ఇహ మాట ముందుకెళ్ళలేదు నాకు.
సత్తెవతి నా మాటలకి తలెత్తి నాకేసి చూసి వేంటనే తలదించేసుకుంది. నాకెందుకో నోరు జారానా అనిపించింది.
“పరవాలేదయ్యా! అందులో సూరమ్మ తప్పూ లేదు. ఏ ఆడదానికయినా తన జీవితం పాడయినా పరవాలేదు. కానీ కళ్ళెదురుగుండా కూతురు కాపురం కూలిపోవడం సహించదు. ఆవిడ అల్లుడు నా మీద మోజు పడితే లెంపకాయొకటిచ్చాను. నేనే అతన్ని రెచ్చగొట్టానని సీతాలుకెక్కించాడు. సూరమ్మ అతన్నేవీ అనలేదు. ఇహ లోకువగా మిగిలింది నేనే కదా బాబయ్యా!” మెల్లగా తలదించుకునే అంది. నేనేమీ పొడిగించలేదు.
“నువ్వెలాంటిదానివో మాకందరికీ తెలుసు. నువ్వయినా నిజం చెప్పాల్సింది. విశ్వనాథం ఏమీ జోక్యం చేసుకోకపోవడం మాత్రం మా అందరికీ ఆశ్చర్యం కలిగించింది,” సుబ్బారావన్నాడు.
చిన్నగా నిట్టూరుస్తూ, “ఆ మడిసికి ఎప్పుడేం పట్టిందనయ్యా? ఆ యింట్లో ఎప్పుడు నోరెత్తేరని బాబయ్యా? కొంతమందంతే!” అంది.
“వాళ్ళంతా నీమీద నేరం మోపినప్పుడు, నువ్వూ అసలు జరిగింది అందరికీ చెప్పాల్సింది,” సుబ్బారావు రెట్టించాడు.
“చాన్నాళ్ళ క్రితం నేను పనికొచినప్పుడు సీతాలు ఎనిమిదేళ్ళ పిల్ల. చిన్నప్పుడు నీళ్ళోసి, జడవేసిన చేత్తో ఆమెను బజారుకీడ్చడానికి మనసెలా వస్తుందయ్యా? వాళ్ళకి పరువు ముఖ్యం. ఎవరి సంస్కారం వారిదయ్యా!” అనేసరికి ఏమనాలో తెలీలేదు.
ఆమె జవాబు విని నేనూ, సుబ్బారావూ ఒకరి మొహాలొకరు చూసుకున్నాం. కొంతసేపయ్యాక వెళ్ళొస్తామని చెప్పి బయల్దేరాం.
“ఇన్నాళ్ళూ సీతాలు ఘోరంగా పాడుతున్నా సంగీతం ఎలా చెప్పగలిగాననీ మీరందరూ అడిగివారు. నేను వెళ్ళింది సీతాలు కోసం కాదు. సత్తెవతి కోడుకు కోసం. వినికిడితో సంగీతం పట్టేసేవాడు. ఓ సారి హైస్కూలు పాటల పోటీలకి నన్ను జడ్జిగా రమ్మన్నారు. అప్పుడు వీడు పాడిన త్యాగరాజ కృతి విని దిమ్మ తిరిగింది నాకు. నేను సీతాలుకి చెప్పింది విని ఎక్కడా తాళం తప్పకుండా, ఒక్క అపస్వరం లేకుండా పాడడం చూసి ఆశ్చర్యపోయాను. విడిగా వాడికి పాఠాలు చెబుతానంటే సూరమ్మ ఊరుకోదు. పైగా సత్తెవతి మీద గయ్యిమంటుంది. సీతాలుకి పాఠం నెపంతో వాడికీ చెబుదామని క్రమం తప్పకుండా వెళ్ళేవాణ్ణి. నే పాడింది వినే పట్టేసేవాడు. సీతాలు పెళ్ళయి వెళుతోందంటే, మీ అందరికంటే నేనే ఎక్కువ ఇదయ్యాను, ముఖ్యంగా ఆ పిల్లాడికి సంగీతం పోతుంది కదాని. అందుకే సంగీతం మానద్దని చెప్పడానికే ఇలా వచ్చాను,” అంటూ మనసులో మాట చెప్పాడు. ఈ సారి విస్తుబోవడం నావంతయ్యింది.
కొంచెం దూరమొచ్చాక మరలా స్కూటరు వెనక్కి తిప్పమన్నాడు సుబ్బారావు. తన చేతి సంచీ లోంచి త్యాగరాజ కృతులు పుస్తకం బయటకు తీసాడు. ఆ పిల్లాడికివ్వడం మర్చిపోయానంటూ మరలా సత్తెవతింట్లోకి వెళ్ళాడు.
నేను బయటే నుంచుండిపోయాను. అయిదు నిమిషాల తరువాత బయటకొచ్చాడు. ఎందుకో వాడి మొహంలో ఏదో కలత కనిపించింది.
“ఏవయ్యిందిరా?” ప్రశ్నించాను.
“ఆ పుస్తకం ఇచ్చి వెనక్కి వస్తూండగా అక్కడొక ఫొటో చూసి కంగారు పడ్డానురా! అది సత్తెవతి పెళ్ళి ఫొటో! అందులో.. అందులో..” అంటూ ఆగిపోయాడు.
“ఏంటో, సరిగా చెప్పి తగలడు.. ఈ కంగారేవిటి?” అంటూ విసుక్కున్నాను.
“అందులో సత్తెవతి పక్కనున్నది, విశ్వనాథం!” నమ్మలేనట్లుగా చెప్పాడు.
“అంటే, ఈ పిల్లాడు…” నాకూ మాట రాలేదు.
అవునన్నట్లు తలూపాడు. విశ్వనాథం తల్లి బాగా పాడేదనీ, ఆమె పోలికలు సీతాలుకొచ్చాయనీ అనుకోవడం గుర్తొచ్చింది. సత్తెవతి మొహమ్మీద రూపాయి కాసంత బొట్టు గుర్తుకొచ్చింది. మౌనంగా ఇద్దరమూ ఇంటి ముఖం పట్టాం.