I learned the story when I was in 6th or 7th class in around 1958-59 in my village school.Now I’m 80yr old. Name of the lesson was PRAVARUNI HIMAGIRI YATRA. Don’t remember the writer’s name. But I can’t forget the entire episode of his travels in Himalayas flying in the air using the Lepanam. Right now I am in Mukteswar Uttarakhand abode of Lord Shiva spending my retired life in my own home built here. Originally the seed of my desire to own a dream home in Himalayas was planted in my mind since my childhood ever since I read the the story of Pravarakhya. My Pranamams to Lord Shiva and Allasasani Peddanna and his great followers for this Great Kavya. Namaste 🙏
“- సమాజ శ్రేయస్సు, దేశపాలన తమ సమిష్టి బాధ్యత అన్న కనీస స్పృహను కోల్పోతున్నారు.”
ఇష్టి = యజ్ఞము,యాగము
సమిష్టి సమ్ + ఇష్టి = చక్కని యాగం
సమష్టి = సమస్తము, మొత్తము
అచ్చుతప్పులూ,వ్యాకరణదోషాలూ బాగానే చేసే,ఈనాటి ఈనాటి పత్రికలో కూడా ఈ శబ్దాన్ని సరిగానే వేస్తున్నారు.
” …సోషల్మీడియాలో ఈ నిర్భృత సైనికులంతా (unpaid soldiers) ఇదే రకమైన…
క్తాన్తాలూ, past passive partciple లూ సంస్కృతాంగ్లాలకు సహజంగా చెల్లుతాయి.
వాటిని అలాగే తెనుగులో కెక్కిస్తే ఎబ్బెట్టుగా ఉంటుంది.
వెనుకటికి కోకటం మునిపల్లెను దానం పట్టిన చొక్కంరాజు గారబ్బాయి “ఏలని బంటు” అన్నాడు కదా. ఆ ప్రయోగం ఇక్కడ బాగుంటుందేమో. పోనీ యిది మరీ ప్రబంధాల పొలుపు తెలుపు పలుకుబడి అనిపిస్తే “జీతం లేని కూలీలు” వాడుక లోనే ఉంది కదా.
[మీ సూచనను అనుసరించి మార్పులు చేసాము. ధన్యవాదాలండీ. – సం.]
–నా మహిమాలయ అనుభవం–
హిమాలయాలకు చేసిన మీ రెండు ప్రయాణాల గురించి ఇంత అద్భుతమైన పుస్తకం “మహిమాలయం” రాసినందుకు మీకు మా వందనాలు. ఈ పుస్తకం చదివినందుకు నాకు చాలా చాలా ఆనందం గా వుంది.
మీరు ఇచ్చిన స్పష్టమైన వివరణలు, హృదయాన్ని తాకే కథనం, పర్వతాల అద్భుతమైన అందాన్ని ప్రత్యక్షం గా చూసిన అనుభవం వచ్చింది. మీరు అక్కడి సంస్కృతి, ప్రకృతి దృశ్యాలు, అక్కడి వారి జీవన విధానం, మీ వ్యక్తిగత అనుభవాలను వివరించిన విధానం నాకు మీ పక్కన ప్రయాణిస్తున్న అనుభూతిని కలిగించింది.
ఈ “మహిమాలయం” పుస్తకం కేవలం ప్రయాణ కథ మాత్రమే కాదు, అది మీ ధైర్యానికి, సాహసానికి, కుటుంబానికి ఉన్న అనుబంధానికి ప్రతిరూపం.
మీ చిన్న నాటి జ్ఞాపకాలు, పాఠశాల కార్యకలాపాలు మరియు ఊరు గురించి మీరు పుస్తకంలో వివరించిన విధానం చాలా బాగా ఉంది. మీరు చిన్నప్పటి అనుభవాలను ఎంతో సున్నితంగా, హృదయాన్ని తాకేలా వివరించారు. పాఠశాలలో జరిగిన సంఘటనలు, ఆటలు, విద్యార్థుల మధ్య ఉన్న అనుబంధం, ఉపాధ్యాయుల ప్రోత్సాహం అన్నీ చదువుతున్న వారికి తమ స్వీయ అనుభవాలను గుర్తు చేస్తాయి.
మీ రచన చదివిన తర్వాత, ప్రతి ఒక్కరు తప్పనిసరిగా తమ బాల్యాన్ని, పాఠశాల రోజులను, ఊరు ను గుర్తు చేసుకుంటారు. నాకు కూడా ఆ అనుభవం చాలా కలిగింది.
తెలుగులో మీరు రాసిన విధానం కథనాన్ని మరింత ప్రత్యేకంగా, మనసుకు దగ్గరగా చేసింది. ఈ మహిమాలయం పుస్తకం తో మీ కష్టమైన మరియు మధురమైన ప్రయాణాన్ని మాతో పంచుకున్నందుకు ధన్యవాదాలు.
మీ రచనకు అభినందనలు మరియు మరిన్ని మంచి రచనలు చేయాలని ఆకాంక్షిస్తున్నాను.
కృతజ్ఞతలతో,
మాలతీ లత
(‘బడు’ ల వాడకం, “నా కోపమంతా ఎగురగొట్టబడింది,” “తీవ్రమైన గాలిచేత కొట్టబడిన,” బాగుండదు.)
“ఐశ్వర్యం” లో కథకుడు సూర్యం తన బాబాయి ఇంట్లోని బీరువాలో చిలకమర్తి భాసనాటకాల అనువాదాలని చూసి, ఐదు నిమిషాలు చదివి, ఆశాభంగుడై, కిటుకంతా డాక్టరుగారు చదివి వినిపించడంలో ఉందా అని ఆశ్చర్యపోతాడు. అతిక్లుప్త పరిచయంలో ఆ అనువాదాల ప్రస్తాన ఉంది కానీ మూలాలలో కూడా చేర్చాలి. (https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/25/Bhasuni_bharata_natakamulu.pdf)
సుదర్శన, గద, ఖడ్గాదుల వృత్తాంతంతో నాటకం సాగదీసినట్లుంది. ద్రౌపదీపరాభవపు చిత్రపటంతో విభిన్న వ్యక్తుల మనోభావాల వర్ణన మాత్రం అమోఘం. వురుపుటూరి వచనమూ, చిలకమర్తి పద్యమూ మనసుకు హత్తుకుపోయాయి:
కవితాన్యాయపతి శ్రీనివాస్ గారి సమీక్ష చదువుతుంటే పెద్దన గారి పద్యపాదం జ్ఞప్తికి వచ్చింది ‘ ఒప్పుతప్పరయురసజ్ఞులూహ తెలియంగల లేఖక పాఠకోత్తముల్ దొరకిన గాని’ అలాగే మరో వాక్యం విద్వానేవ విజానాతి విద్వజ్జన పరిశ్రమమ్ ‘ కూడా. ప్రతి మనిొషికి బాల్యం ఊహాలోకానికి తెరచిన తలుపు. ఏ ముద్రలు లేని పసి మనసుల మీద తాను చూచే ప్రతి కొత్త దృశ్యము ముద్రలుగా నిలుస్తుంది. పెరిగి పెద్దయిన తరువాత నాటి స్మృతుల తలపోత మధురాతి మధురం . కవులు కాని వారికి అవి జ్ఞాపికలుగా ఉంటే కవులు వాటిని పదచిత్రాలుగా ,దృశ్య చిత్రాలుగా పదిల పరచి వాటిని పది మందికి పంచి వారి స్మృతులను తట్టిలేపుతారు. అలాంటి ఒక రసహృదయ సారస్వత విశారదుని కలం నుండి వెలువడిన జ్యోతిర్మయి రోదసిలో మీరు విహరించి మీ అనుభవాన్ని పంచడం ఎందరినో ఆ రోదసిలోకి వెళ్లాలనే కోరిక కలిగించడంలో కృతకృత్యమైంది. వీరభద్రుడు గారికీ , మీకూ ప్రచురించిన ఈమాట వారికి అభినందనలు.
It is interesting to learn about the other complications(resistence from locals) in trekking. I have not thought about this. True. It is one major obstacle to overcome, specially in this part of the world.
Very upsetting to learn about the death of Hillary(specifically leaving her two teenage daughters). True, risk travels along with adventure. We generally do not heare about failures and accidents.
The thing that adds spice to a narrative is the personal touch(ideas, feelings and reminiscences). Agree with many feelings of the writer(s) about progress and civilizations, how various communities are fighting to survive in hostile environments etc. These things make the narrative live and pusating.
నాకు నచ్చిన పద్యం: ప్రవరుని హిమాలయ దర్శనం గురించి Thathireddy Modugula అభిప్రాయం:
06/09/2026 12:11 am
I learned the story when I was in 6th or 7th class in around 1958-59 in my village school.Now I’m 80yr old. Name of the lesson was PRAVARUNI HIMAGIRI YATRA. Don’t remember the writer’s name. But I can’t forget the entire episode of his travels in Himalayas flying in the air using the Lepanam. Right now I am in Mukteswar Uttarakhand abode of Lord Shiva spending my retired life in my own home built here. Originally the seed of my desire to own a dream home in Himalayas was planted in my mind since my childhood ever since I read the the story of Pravarakhya. My Pranamams to Lord Shiva and Allasasani Peddanna and his great followers for this Great Kavya. Namaste 🙏
నాకు నచ్చిన పద్యం: అర్జునుడి ఎత్తిపొడుపు గురించి Krishna Chadalavada అభిప్రాయం:
06/08/2026 3:23 pm
Fortunes of Telugu—— Great Writers, Great Musicians and Singers and Great Actors.
జూన్ 2026 గురించి మంథా వీరభద్రం అభిప్రాయం:
06/05/2026 6:17 pm
రెండు చాదస్తపు పరిశీలనలు:
“- సమాజ శ్రేయస్సు, దేశపాలన తమ సమిష్టి బాధ్యత అన్న కనీస స్పృహను కోల్పోతున్నారు.”
ఇష్టి = యజ్ఞము,యాగము
సమిష్టి సమ్ + ఇష్టి = చక్కని యాగం
సమష్టి = సమస్తము, మొత్తము
అచ్చుతప్పులూ,వ్యాకరణదోషాలూ బాగానే చేసే,ఈనాటి ఈనాటి పత్రికలో కూడా ఈ శబ్దాన్ని సరిగానే వేస్తున్నారు.
” …సోషల్మీడియాలో ఈ నిర్భృత సైనికులంతా (unpaid soldiers) ఇదే రకమైన…
క్తాన్తాలూ, past passive partciple లూ సంస్కృతాంగ్లాలకు సహజంగా చెల్లుతాయి.
వాటిని అలాగే తెనుగులో కెక్కిస్తే ఎబ్బెట్టుగా ఉంటుంది.
వెనుకటికి కోకటం మునిపల్లెను దానం పట్టిన చొక్కంరాజు గారబ్బాయి “ఏలని బంటు” అన్నాడు కదా. ఆ ప్రయోగం ఇక్కడ బాగుంటుందేమో. పోనీ యిది మరీ ప్రబంధాల పొలుపు తెలుపు పలుకుబడి అనిపిస్తే “జీతం లేని కూలీలు” వాడుక లోనే ఉంది కదా.
[మీ సూచనను అనుసరించి మార్పులు చేసాము. ధన్యవాదాలండీ. – సం.]
అటజని కాంచె కృషీవలుడు గురించి malathilatha అభిప్రాయం:
06/05/2026 6:14 pm
–నా మహిమాలయ అనుభవం–
హిమాలయాలకు చేసిన మీ రెండు ప్రయాణాల గురించి ఇంత అద్భుతమైన పుస్తకం “మహిమాలయం” రాసినందుకు మీకు మా వందనాలు. ఈ పుస్తకం చదివినందుకు నాకు చాలా చాలా ఆనందం గా వుంది.
మీరు ఇచ్చిన స్పష్టమైన వివరణలు, హృదయాన్ని తాకే కథనం, పర్వతాల అద్భుతమైన అందాన్ని ప్రత్యక్షం గా చూసిన అనుభవం వచ్చింది. మీరు అక్కడి సంస్కృతి, ప్రకృతి దృశ్యాలు, అక్కడి వారి జీవన విధానం, మీ వ్యక్తిగత అనుభవాలను వివరించిన విధానం నాకు మీ పక్కన ప్రయాణిస్తున్న అనుభూతిని కలిగించింది.
ఈ “మహిమాలయం” పుస్తకం కేవలం ప్రయాణ కథ మాత్రమే కాదు, అది మీ ధైర్యానికి, సాహసానికి, కుటుంబానికి ఉన్న అనుబంధానికి ప్రతిరూపం.
మీ చిన్న నాటి జ్ఞాపకాలు, పాఠశాల కార్యకలాపాలు మరియు ఊరు గురించి మీరు పుస్తకంలో వివరించిన విధానం చాలా బాగా ఉంది. మీరు చిన్నప్పటి అనుభవాలను ఎంతో సున్నితంగా, హృదయాన్ని తాకేలా వివరించారు. పాఠశాలలో జరిగిన సంఘటనలు, ఆటలు, విద్యార్థుల మధ్య ఉన్న అనుబంధం, ఉపాధ్యాయుల ప్రోత్సాహం అన్నీ చదువుతున్న వారికి తమ స్వీయ అనుభవాలను గుర్తు చేస్తాయి.
మీ రచన చదివిన తర్వాత, ప్రతి ఒక్కరు తప్పనిసరిగా తమ బాల్యాన్ని, పాఠశాల రోజులను, ఊరు ను గుర్తు చేసుకుంటారు. నాకు కూడా ఆ అనుభవం చాలా కలిగింది.
తెలుగులో మీరు రాసిన విధానం కథనాన్ని మరింత ప్రత్యేకంగా, మనసుకు దగ్గరగా చేసింది. ఈ మహిమాలయం పుస్తకం తో మీ కష్టమైన మరియు మధురమైన ప్రయాణాన్ని మాతో పంచుకున్నందుకు ధన్యవాదాలు.
మీ రచనకు అభినందనలు మరియు మరిన్ని మంచి రచనలు చేయాలని ఆకాంక్షిస్తున్నాను.
కృతజ్ఞతలతో,
మాలతీ లత
దూతవాక్యం – సమూలానువాదం గురించి కొడవళ్ళ హనుమంతరావు అభిప్రాయం:
06/05/2026 1:06 pm
మధ్యమ లాగానే దూత రూపక అనువాదం కూడా చక్కగా ఉంది.
(‘బడు’ ల వాడకం, “నా కోపమంతా ఎగురగొట్టబడింది,” “తీవ్రమైన గాలిచేత కొట్టబడిన,” బాగుండదు.)
“ఐశ్వర్యం” లో కథకుడు సూర్యం తన బాబాయి ఇంట్లోని బీరువాలో చిలకమర్తి భాసనాటకాల అనువాదాలని చూసి, ఐదు నిమిషాలు చదివి, ఆశాభంగుడై, కిటుకంతా డాక్టరుగారు చదివి వినిపించడంలో ఉందా అని ఆశ్చర్యపోతాడు. అతిక్లుప్త పరిచయంలో ఆ అనువాదాల ప్రస్తాన ఉంది కానీ మూలాలలో కూడా చేర్చాలి. (https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/25/Bhasuni_bharata_natakamulu.pdf)
సుదర్శన, గద, ఖడ్గాదుల వృత్తాంతంతో నాటకం సాగదీసినట్లుంది. ద్రౌపదీపరాభవపు చిత్రపటంతో విభిన్న వ్యక్తుల మనోభావాల వర్ణన మాత్రం అమోఘం. వురుపుటూరి వచనమూ, చిలకమర్తి పద్యమూ మనసుకు హత్తుకుపోయాయి:
“దుస్ససేనుండు తనుబట్ట ద్రుపదపుత్రి
సంభ్రమోత్ఫుల్లనేత్రయై సంచలించి
గ్రహణవేళ రాహువక్త్రంబునందు
జొచ్చుచంద్రరేఖయుఁబోలె సొబగుమీరు.”
కొడవళ్ళ హనుమంతరావు
తలుపులు బార్లా తెరవండి, ఎదురుగా మీ పల్లెటూరుంది గురించి Srinivasa Nyayapati అభిప్రాయం:
06/02/2026 11:56 am
చినవీరభద్రుడూ,
నమశ్శతాని.
తుమ్మూరి రాంమోహన్ గారూ,
నమశ్శతాని.
-వాసు-
తలుపులు బార్లా తెరవండి, ఎదురుగా మీ పల్లెటూరుంది గురించి తుమ్మూరి రాంమోహన్ రావు అభిప్రాయం:
06/02/2026 4:50 am
కవితాన్యాయపతి శ్రీనివాస్ గారి సమీక్ష చదువుతుంటే పెద్దన గారి పద్యపాదం జ్ఞప్తికి వచ్చింది ‘ ఒప్పుతప్పరయురసజ్ఞులూహ తెలియంగల లేఖక పాఠకోత్తముల్ దొరకిన గాని’ అలాగే మరో వాక్యం విద్వానేవ విజానాతి విద్వజ్జన పరిశ్రమమ్ ‘ కూడా. ప్రతి మనిొషికి బాల్యం ఊహాలోకానికి తెరచిన తలుపు. ఏ ముద్రలు లేని పసి మనసుల మీద తాను చూచే ప్రతి కొత్త దృశ్యము ముద్రలుగా నిలుస్తుంది. పెరిగి పెద్దయిన తరువాత నాటి స్మృతుల తలపోత మధురాతి మధురం . కవులు కాని వారికి అవి జ్ఞాపికలుగా ఉంటే కవులు వాటిని పదచిత్రాలుగా ,దృశ్య చిత్రాలుగా పదిల పరచి వాటిని పది మందికి పంచి వారి స్మృతులను తట్టిలేపుతారు. అలాంటి ఒక రసహృదయ సారస్వత విశారదుని కలం నుండి వెలువడిన జ్యోతిర్మయి రోదసిలో మీరు విహరించి మీ అనుభవాన్ని పంచడం ఎందరినో ఆ రోదసిలోకి వెళ్లాలనే కోరిక కలిగించడంలో కృతకృత్యమైంది. వీరభద్రుడు గారికీ , మీకూ ప్రచురించిన ఈమాట వారికి అభినందనలు.
మనసును దోచే మనస్లు– 6 గురించి అమరేంద్ర అభిప్రాయం:
06/02/2026 3:11 am
Thanks Srinivas garu
For your very thoughtful response
మనసును దోచే మనస్లు– 6 గురించి Ramesh అభిప్రాయం:
06/02/2026 2:23 am
మీ (మన) యాత్ర ఎంతో అందంగా సాగింది. మీరు యింకా ఎన్నో సాహసయాత్రలు చేసి మాతో పంచుకోవాలని ఆశిస్తూ.
మనసును దోచే మనస్లు– 6 గురించి Srinivas అభిప్రాయం:
06/02/2026 1:28 am
It is interesting to learn about the other complications(resistence from locals) in trekking. I have not thought about this. True. It is one major obstacle to overcome, specially in this part of the world.
Very upsetting to learn about the death of Hillary(specifically leaving her two teenage daughters). True, risk travels along with adventure. We generally do not heare about failures and accidents.
The thing that adds spice to a narrative is the personal touch(ideas, feelings and reminiscences). Agree with many feelings of the writer(s) about progress and civilizations, how various communities are fighting to survive in hostile environments etc. These things make the narrative live and pusating.
Thank the writers for this instalment.