ఫెమినిజం ప్రస్తావనలో బాబ్జీలు గారన్న పై మాటలు నన్ను కొన్నాళ్ళు వెంటాడాయి - ఎవరీ లూషన్, ఏమా కథ? అని. Lution, Lotion, Lushan, లాంటి పేర్లతో ప్రయత్నించాను గాని ఫలితం లేదు..

నాలుగయిదు రోజులుగా అమితమైన చలి మూలాన ఇంట్లో బందీనై, పుస్తకాలు తిరగేస్తుంటే, గుడిపాటి కిటికీ (సాహితీమూర్తుల తేజోరేఖలు) కనిపించింది. దాంట్లోని ఒక వ్యాసం, “చైనా అంతరాత్మ లూషన్”! హమ్మయ్య అనుకున్నాను.

“సాహిత్యకారులకు చైనా పేరు చెప్పగానే లూషన్ స్ఫురణకొస్తారు. లూషన్ రచనలని చాలావరకు తెలుగులో చదువుకున్నాం. మనకు రష్యన్ సాహిత్యం తర్వాత విస్తృతంగా తెలుగులోకి అనువాదమైంది చైనా సాహిత్యం.”

అన్న ప్రారంభం చదివి, కనీసం పేరయినా తెలియనందుకు సిగ్గేసిందనుకోండి. ఈ లూషన్ చైనాలో బాగా పేరున్నవాడట. ఇబ్సెన్ నాటకం, A Dollhouse వచ్చిన తర్వాత సంచలనమైన వ్యాసం, “What will Happen after Nora Leaves Home?” రాశాడట.

ఇక్కడ ఆయన రచనలు అంత సులభంగా దొరికేటట్లు లేవు. విజయవాడలో జరగబోయే పుస్తకాల పండగలో దొరుకుతాయేమో చూడాలి. బాబ్జీలు గారికి కృతజ్ఞతలతొ,

కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

ఢారావాహికలూ, నవలలూ తెలుగు సాహిత్యంలో హెచ్చవడంలో రచయిత్రుల పాత్ర విశిష్టమైంది. రచయిత్రులకి ఎంత ఆదరణ వుండేదంటే, కొంతమంది రచయితలుకూడా రచయిత్రులుగా కలం పేరుతో రాసేవారు. నాకు జ్ఞాపకమున్న పేర్లు : బీనాదేవి, లల్లాదేవి, ఎం.డీ సౌజన్య, వీరపల్లె వీణావాణి, తోటకూర ఆశాలత మొ. వారు.

తిరుగుబాటు ధోరణి కాకుండా, పాఠకులని పాత్రల ద్వారా ప్రభావితం చేసిన రచయిత్రి మాలతీ చందూర్. ఎన్నో రచనలని చేసిన జొన్నలగడ లలితాదేవి, కావలిపాటి విజయలక్ష్మి, విలక్షణంగా తమ పేరు రాసుకునే ఆరెకపూడి (కోడూరి) కౌసల్యా దేవి, తురగా (మోచర్ల) జయశ్యామల లని మూల రచనలో ప్రస్తావించి వుంటారనుకుంటాను.

పెద్దలెవరైనా పూనుకుని ఈ మూల రచనని తెనిగించరా అని నా ఆశ.

సరదాగా వుంటే ఈలింకు చూడండి. నాతెలుగుతూలిక లో అచ్చంగా నేనే అచ్చేసుకున్న చిన్ని నాపొత్తము అని పేరుతో.
Anyway, thanks.

మాలతి

కల్పన గారు “మైలురాయిగా పొగిడారు” అని రాయడంలో నేను వ్యంగ్యాన్ని సూచిస్తే అది నా తప్పే. మైలురాయి అవునో కాదో తెలుగు సాహిత్య చరిత్ర లోతుపాతులు తెలిసిన వాళ్ళు నిర్ధారించాలి, నేను కాదు. నా దృష్టిలో మీ పుస్తకం కొత్త వెలుగుని ప్రసరించేదీ, కొంత వివాదాస్పదమైనదీ, తెలుగు సాహిత్యాభిమానులు చదవ్వలసినదీ. తగిన ప్రాచుర్యం వస్తుందనీ, విస్తృతంగా చర్చిస్తారనీ ఆశిస్తాను.

పుస్తక ప్రచురణలో సాధక బాధకాలు నాకు తెలియవు. సాహితీ చరిత్రకి గిరాకీ లేకపోవచ్చు కాని అవసరం ఉంది. ఇలాంటి పుస్తకాలని తెలుగులో ప్రచురించడానికి సహాయం కావలసిన వాళ్ళు తానా ప్రచురణ వాళ్ళని సంప్రదించండి; రచ్చబండ లోనో, ఈమాట లోనో, మీ వెబ్ సైటులోనో ఓ మాట వెయ్యండి. ఓ చెయ్యిచ్చే వాళ్ళుండకపోరు. పరపతి ఉంటేనే ప్రచురించుకునే దుస్థితికి తెలుగు సాహిత్యం దిగజారకూడదు.

మీ పుస్తకం మీద “చిరు సమీక్ష” లాంటిది రాయాలనే ఉద్దేశం ఉంది. వీలు చూసుకొని రాయాలి.

కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

పుస్తకం తిరిగి మార్కెట్ లో వుంది. కావలసినవారు నాకు రాయండి. లేదా ఎమెజాన్.కామ్ లో చూడండి.
మీ ఆదరణకి ధన్యవాదాలు.
మాలతి.

నేను మేధావినీ కాదు, పండితుణ్ణీ కాదు. అందుకు కావలసిన అర్హతలు నాకు తెలుసు - దీంట్లో false modesty ఏమీ లేదు. నేను రాసేవి కాస్త చదువుకున్న పాఠకులు చర్చించగల విషయాలే కదా.

పుస్తకం తెలుగు రానివారి కోసం రాస్తున్నానని మీరు ముందుమాటలో చెప్పారు, నిజమే. కాని దాని ముందర మీరీ పుస్తకం రాయడానికిచ్చిన కారణాలు చదివితే ఇది కాస్త ఆశ్చర్యం కలిగిస్తుంది.

ముఖ్యంగా, మీరు తీసుకున్న రచయిత్రుల మీద సమగ్రమైన సాహిత్యవిమర్శ రాలేదన్నారు - తెలుగులోనే రాలేదని నేనర్థం చేసుకున్నాను; ఇక ఇంగ్లీషు గురించి చెప్పేదేముంది? అకడెమిక్ వాళ్ళు పాత సాహిత్యం మీదా, పత్రికల వాళ్ళు ప్రస్తుత సాహిత్యం మీదా కేంద్రీకరించడాన, ఈ మధ్య చరిత్ర నెవరూ పట్టించుకోలేదని విచారించారు. మీరీ కార్యం తలపెట్టకపోతే అసలీ సాహిత్యమే కనుమరుగైపోయే ప్రమాదముందన్నారు. మీరు మొదలెట్టిన పనిని తెలుగు పండితులు ముందుకు తీసుకుపోవాలని అభిలషించారు. ఈ కారణాలన్నీ ఇచ్చి వెంటనే ఇది తెలుగు రానివాళ్ళ కోసం రాస్తున్నానడం విరుద్ధంగా (incongruent) అనిపిస్తుంది.

కల్పన గారి ముందు మాటలో కూడా మీ కృషిని మన సాహితీ చరిత్రలో ఓ మైలురాయిగా, ఇప్పటివరకూ వచ్చిన మూస చరిత్రను ఛేదించేదిగా పొగిడారు. ఇది ముందర చేరవలసింది తెలుగు వాళ్ళకేనని నా అభిప్రాయం. పరులకి తెలపడాన నష్టమేమీ లేదు కాని మీ ప్రతిపాదనలని చర్చించి, విమర్శించవలసిన అవసరం ఎక్కువ ఎవరికి? తెలుగు చదివే వాళ్ళకి. మరి వాళ్ళలో ఎంతమందికి మీ పుస్తకం చేరుతుంది?

అందుబాటులో ఉన్న ఇంగ్లీషు వచ్చిన తెలుగు వాళ్ళయినా చర్చిస్తారని ఆశిద్దాం.

మార్కెట్ లో ఉన్న పుసకంలోని తప్పులు దిద్దడం కోసం తాత్కాలికంగా అమ్మకాల్ని ఆపడం, మీ అంకిత భావానికి మరో తార్కాణం. వీలయితే, సమయం మించిపోకపోతే, పుస్తకానికి ఇంగ్లీషు పుస్తకాలలో చాలా సామాన్యంగా ఉండే పద పట్టిక (index) ని చేర్చమని మనవి.

కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

“The women writers of this era were quiet and unassuming in real life,cherished traditional values,while registering their dissent in their fiction”- N.Malathi

The above paragraph quoted from the book seems more observational than judgmental to me. In my opinion, it appears more of a statement based on her observations rather than her view on how they should be.

బాబ్జీలు గారూ - నేను స్త్రీవాద చర్చ మధ్యలో తేలేదండీ. చివర్న కంక్లూషన్ ఛాప్టరులో నా వైయక్తికమైన అభిప్రాయాలు వెలిబుచ్చాను. నన్ను ఫెమినిస్ట్ అన్ననారికీ, యాంటీ ఫెమినిస్ట్ అన్నవారికీ సమాధానంగా.

I don’t think I can explain why anybody should be or must be unassuming. All I said was that it worked for them. Once again, if you are interested, read my book and only then you will know my opinions.
Thanks

నేను మీ పుస్తకం గురించి రాయలేదు. చదవలేదు కాబట్టి. “సినాప్సిస్” లో “ఉటంకించిన” ఆ “పేరాగ్రాఫ్” గురించే రాసేను. మీరే వేదిక మీదకొచ్చేరు కాబట్టి, సూటిగా మిమ్మల్నే అడగొచ్చు, మీ పుస్తకంలోని “పేరాగ్రాఫ్” ల గురించి. స్త్రీ వాదం గురించి కాదు మీ పుస్తకం, మీ దృ(సృ)ష్టిలో. బతికించేరు. కానీ, “The woman writers of this era were unassuming in their real life. Cherished traditional values. While registering their dissent.” says Malathi. దీని గురించేవంటారు?
మాలతిగారూ - Would you please explain why somebody has to be usassuming in their real life? Is it a virtue? Is it good? While maintaining unassuing in real life, cherishing traditional values. At the same time registering their dissent???? Have they cherished or maintained? My experience was their escape route is “cherishing” traditional values. I am writing about women of that era, not writers you listed..

మాలతిగారూ - మీ పుస్తకంలో మీ ఇష్టవొఁచ్చినట్టు రాసుకోవచ్చు. “రీడబిలిటీ” వుంటే (వేలూరి వారి భాషలో “అసాధారణ” పాఠకులు, మాలాటి సాధారణ పాఠకులు) కొనుక్కునో, కొట్టుకొచ్చో చదివేస్తాం.

If the book is not about feminism, ఈ “పేరాగ్రాఫ్” లెందుకు? ఇదంతా రాసిన తరవాత, ఒక ధర్మ సందేహం. మీరు రాసింది ఆ కాలపు రచయిత్రుల గురించి, వారి రచనల గురించి. మధ్యలో ఈ “స్త్రీవాదం” ఎందుకొచ్చిందీ?

I did not find the exact reasons why you wrote in English – I might have missed. In your foreword, you did mention Women Writing in India and Knit India through Literature as two major works that set Telugu women’s writing in the larger context; I assumed you wanted to supplement them with a more critical analysis and hence you wrote in English.

మీకు పుస్తక సమీక్ష అంటే పుస్తక పరిచయం. నాకు సమీక్ష అంటే గుణదోష విచారణ చేసేది, కేవలం పరిచయం చేసేది కాదు. నిఘంటువు ప్రకారం సమీక్ష అంటే తీవ్రమైన చూపు, జాగ్రత్తగా పరిశీలించేది.

కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

Very interested in reading what you had to say about these women writers. I read some of them, and I love their story telling. They are very lively.

Veluri increased my interest in the book.

Amazon లో చూశాను. ఇప్పుడు లేవు పుస్తకాలు. త్వరలో వస్తాయి అని ఉంది. మాలతీ! మీ పుస్తకం కోసం ఎదురు చూస్తాను.
లైలా.

Vaidehi, thanks for your kind comments.

Kodavalla Hanumantha Rao garu, thanks for your kind abhinandanalu. I explained my reasons for writing this book in English.

Baabjeelu, Since you say you mean no offense to me personally, none is taken. Thanks for your expressing views. However, I would like to add that a sameeksha is intended only to introduce the book to the public.Maybe, meaningful discussion and critical reviews are possible after you read my book. (Maybe this is my way of getting a couple of books sold :))

For the record, my book is not about feminism.

Thanks.
Malathi Nidadavolu

She concludes it with clear understanding of feminism అని వేలూరి వారు వొప్పుకున్న paragraph ని ఎలా వొప్పుకోవాలీ? “blaming it on entirely on male population” lopsided ఎలా అయిందీ? మగవాళ్ళ వల్ల కాకపోతే ఇంకెవరివల్ల ఆడవాళ్ళు అలా వున్నారు? పశు పక్ష్యాదులూ, చెట్లూ చేమలూ అష్టదిక్పాలకులూ మరియూ పంచభూతములూ మధ్యలో జొరబడలేదే?
లూషన్ చెప్పింది అక్షరలక్షలు కదా? ఆడపిల్ల పాడయిపోయిందని సంఘం బాధపడి పోవడం మగవాడివల్లేకదా? పాడైపోయింది, పాడైపోయింది. మన పరువు గంగలో కలిసిపోయింది అని గగ్గోలు పెట్టేది ఆ ఆడపిల్లని పుట్టించిన వాడూ, ఆ పిల్ల టోడబుట్టిన మగవాళ్ళూ కాదా? కాదా?

ఆయనెవరో, “లక్ష్మన్న” గారి “రే” వ్యాసం కి రాసిన అభిప్రాయంలో ఇక్కడంతా పాత తరం అనీసేరు. నిజవేఁ కాబోలు. కానీ ఇంత పాత తరం అనుకోలేదు. పుస్తకాన్ని సమీక్ష చెయ్యడం అంటే అబ్బో అబ్బో అని పొగడక్కర్లేదు. వొప్పుకోని విషయాల్లో ? పెట్టలి సమీక్షకుడో, synopsis రాసేవాళ్ళో.

హనుమంతరావుగారూ, మీరు చెప్పినట్టు ఈ పుస్తకం needs more critical review. అయినా 2008 లో డెబ్భయ్యైదు ముందు నవలామణులు రాసిన వాటి గురించి రాసిన పుస్తకం పాచి బూరి. పర్లేదు, బానేవుంది అనడం “సరస్పతికి” అపచారం. అలా అనడం వలన నిడదవోలు మాలతి గారిని అవమానించినట్టు కాదు. మనలోని lopsidedness ఇంకా అలాగేవుందని వొప్పుకోడం.
హనుమంతరావుగారూ, మీరొప్పుకుంటారేమో గానీ, నేనొప్పుకోను.

Kodavalla Hanumantha Rao