ఇలా ఉండగా, వాళ్ళమ్మా , పక్కింటి పిన్నిగారు గోడమీదుగా చేసే మంతనాలు ఆమె చెవిని పడినయ్. పక్కింటి పిన్నిగారంటే పెళ్ళి కూతురికి చచ్చేంత మంట. ఆమెకి ఎప్పుడూ పెళ్ళిళ్ళూ, ఆడా, మగా గొడవలూ. ఆమెతో మాట్లాడాక వాళ్ళమ్మా మేనత్తా ఎప్పుడూ కొంగులు అడ్డం పెట్టుకుని ఒకటే నవ్వుకోవటాలూ. ఆ రోజు వాళ్ళు తనను గురించే మాట్లాడుకుంటున్నారని ఆమెకు సందేహంగా ఉంది.
“ఏమిటి సుమతీ! అమ్మాయి అక్కర ఐపోయిందా. మాకు మిఠాయీ ఏం పంచలేదు? చేశారా లేదా?”
“లేదండి పిన్నిగారు.”
“అదేంటమ్మాయ్! పెళ్ళయ్యి నెలలు గడిచిపోటంలా?”
“అవునుగానండి, వియ్యపురాలు వాళ్ళమ్మా బదరీలో ఏవో స్తూపాలు వేయించటానికని వెళ్ళారట. వాళ్ళు జియ్యరు స్వామి భక్తులు . ఆయన ఆజ్ఞ లేందే వాళ్ళూ ఏ పనీ చెయ్యరండి. వాళ్ళు అడిగితే మాదేముంది?”
“ఆ, అన్నీ ఉట్టి మాటలు. అమ్మాయికి శోభనం చేస్తే, నువ్వూ డాక్టరూ ముప్పయ్యేళ్ళ ఈడు లోనే అమ్మమ్మా తాతా ఐపోతారూ? మిమ్మల్ని ముసలి వాళ్ళంటారనిలే, నాకు తెలియదా?”
ఇక ఆ తరువాతి సంభాషణ వినకుండా లోనికి వెళ్ళి పోయినా, పెళ్ళి కూతురికి గుండెలో పోటు మొదలయింది. ఒక పక్కన ఇంట్లో పల్లెటూరి చుట్టాల గోలా, ఒక పక్కన రోజూ క్రమం తప్పకుండా వచ్చే పెళ్ళి కొడుకు. ఎందుకు వస్తున్నాడితను? రోజూ షోకు చొక్కాలూ పేంట్లూ, షోకు చెప్పులూ, కార్లు, స్కూటర్లు వేసుకు ఈ ఇంటి చుట్టూ తిరగటం. ఏం పనిలేదా ఇతనికి. ఆమెకి అతనంటే ఒకలాటి వెగటు కలిగింది. ఆమె తండ్రి ఇంటి దగ్గరే ఉండడు. వారాలు వారాలు, చింతపిక్కల క్లబ్బులోనో, మాడపాటి క్లబ్బులోనో నివాసం. అక్కడికే భోజనాలు కేరియర్ కట్టి పంపిస్తారు. మరి ఈ పెళ్ళికొడుకు క్లబ్బుకు పోడా ఏమిటి? అతను వచ్చినప్పుడల్లా ఆమె ఎదురుగా కూర్చోవలసి రావటం, అతనికి పలహారాలు తీసుకు రావటం. పైగా, రోజూ ఏదో ఒక కొత్త షిఫాన్చీరో, పట్టుచీరో కట్టుకుని ఉండాల్సి రావటం, రెండు జడలు మానేసి ఒక్క జడ వేసుకోటం ఆమెకు ఏం బాగా లేదు. రోజు రోజూ ఈ పట్టు చీరల గోలేంటి? ఈ ఎండల్లో ఏదో కాటన్ చీర కట్టి, ఏ కిటికీలోనో కూర్చుని చదువుకుంటూ కాలం గడపడానికి లేకుండా ఈ వడగాల్పుల్లో ఇతడెందుకు?
ఆమె కొన్నాళ్ళు చూసి చూసి, విసుగెత్తి, అతడొస్తే లేచి వెళ్ళిపోయి, వాళ్ళ నాన్న గారి గదిలోకెళ్ళి కూర్చోవటం మొదలెట్టింది. ఆయన పడుకుని కాలు మీద కాలు ఊగించుకుంటూ, బ్రిడ్జ్ పుస్తకాలు చదువుకుంటున్నవాడు, అది ఆపేసి, ఆమెను పక్కలో కూర్చోపెట్టుకుని, ఆమెకు ఆ అబ్బాయి మంచితనం గురించి చెప్పటం ప్రారంభించేవాడు. అతనికి తనలాగా, సిగరెట్లు, తాగుడు, ఇలాంటి చెడ్డ అలవాట్లు ఏం లేవనీ, చాలా మంచి మనసనీ, ఇల్లూ వాకిలీ, బాగా శ్రద్ధ తీసుకుంటాడనీ, పిల్లా పెద్దా అందరంటే ప్రేమగా ఉంటాడనీ, అచ్చంగా రాముడనీ , ఇలా. కానీ, ఆమె “ఈ వేసవయ్యాక ఏ కాలేజీలో చదవాలీ?” అంటే దాట వేస్తున్నాడు. అప్పటి వరకూ చదువో చదువు అని గోల. ఇప్పుడు చదువును గురించిన మాటలే లేవు. ఆమెకి అంతా అయోమయంగా ఉంది. అందుకని ఆమె ఉక్రోషంతో,
అమ్మా నాన్నా వెడతారు గుడికి,
చెల్లీ తమ్ముడూ వెడతారు బడికి
నేను మాత్రం పక్క మీద పడి
తిరుగుతాను ఎడమనుండి కుడికి
ఇలా పద్యాలు చిన్న చిన్న కాగితాల మీద రాసి తండ్రి పక్క మీద పడేసేది. లేకపోతే, ఆయన చదువుతున్న పుస్తకంలో అక్కడక్కడ ఆమెకు పరిస్థితులు బాగా లేవని, చాలా చిక్కుల్లో ఉన్నదనీ, కాపాడమనీ, ఇలా అర్థం వచ్చే సన్నివేశాలూ, పేరాలూ, అండర్లైను చేసి వదిలేసేది.
ఒకరోజు వాళ్ళ నాన్నగారు ఆమెకు కొత్త ఉడ్హవుసు పుస్తకాలు తెచ్చి ఇచ్చారు. కూర్చోమని ప్రేమగా పక్కన కూర్చోపెట్టుకున్నారు. గ్లాసులో కొంచెం బీరు వంపుకున్నారు. అది రేడియో గ్రాం మీద పెట్టుకుని – ఆమెకు బోధ మొదలు పెట్టారు. అప్పుడు ఆమెకు హాయిగా అనిపించింది. ఆయన మధ్య మధ్య తల నిమరటం , వింటున్నావా పెద్దతల్లీ! అనటం- అమ్మయ్య! ఇదీ తన మామూలు ప్రపంచం. ఎక్కడకీ పోలేదు. ఇక్కడే ఉంది . ఇంకా నయం. ఆమె సంతోషంగా పుస్తకాలు చేతిలో తిప్పుతూ, మధ్యలో వాళ్ళ నాన్న ముఖంలోకి భక్తిగా చూస్తూ ఉంటే, ఆయన చెప్పుకు పోతున్నాడు.
“బాగా చదువుకోవాలి అని నేను చెప్పిన మాట కొంత నిజమే ననుకో. కానీ అంతా నిజం కాదు. జీవితం అంటే పుస్తకాలు మాత్రమే కాదు. పెళ్ళి జీవితంలో చాలా ముఖ్యమైన ఘట్టం. సీతారాముల్లాగ ఉండాలి భార్యా భర్తలు.” ఆమె పరధ్యాసగా వింటూ, మధ్యలో, తెచ్చిన పుస్తకాల్లో – బెర్ట్రమ్ ఊస్టర్, ఉన్న కధలెన్నో, ఆంట్ అగథా, ఫ్రెడ్డీ, లార్డ్ ఎమ్స్ వర్త్ ఎన్నిటిలో ఉన్నారో, బింగో లిటిల్ ఏ కథలోనైనా ఉన్నాడో లేడో తనిఖీ చేస్తూంది. ” మీ అత్తా మావలు మంచివాళ్ళే. నిన్ను గారాంగా చూస్తారు. మీ అత్తగారికి కొద్దిగా మతం, పూజలు వెర్రి ఉందనుకో. అవి నిన్నేం చెయ్యవు. నువ్వు పట్టించుకోకు. నే చూస్తున్నా. నీ ప్రవర్తన సరిగా లేదు. మీ ఆయన వచ్చినప్పుడు నువ్వు లేచి నుంచోవాలి. అది మర్యాద. అతనికి ఇష్ట ప్రకారంగా నువ్వు నడుచుకోవాలి. ఆయన ఏం అడిగితే అవి నువ్వు చేస్తే, నీకు ఏం కావాలంటే అవి అన్నీ ఆయన ఇస్తాడు. అతను ఎలా అంటే అలా నడుచుకో. భార్యా భర్తా కలిసినప్పుడు మొదట్లో స్త్రీకి చాలా కష్టం గా ఉంటుంది. కానీ తర్వాత తర్వాత అంతా సుఖమే. ఆ సుఖం వర్ణించి చెప్పేది కాదు. ప్రతి ఆడా, మగా అనుభవించి చూడాల్సిందే. జీవితంలో చాలా ముఖ్యమైన సుఖాల్లో …”
ఏదో చెప్పుకు పోతున్నాడు . ఆమె కథలాగా వింటున్నది. ఆమెకు చిన్నప్పుడి నించి అలవాటే. నాన్న క్లబ్బు నుండి ఆలస్యంగా ఇంటికి వచ్చి, అప్పటికే డోసు ఎక్కువైతే, విరుగుడుగా మరో డోసు వేసుకుని, నిద్ర పోయే ఆమెను లేపి కథలు వినిపించటం.
ఆ రోజు, పెళ్ళికొడుకు మీది పాఠం చెప్పిన మరుసటి రోజు ఇంట్లో తండ్రి కనపడలేదు. ఎందుకో తెలియదు కానీ, తన మీద ఏదో తెలియని కుతంత్రం జరుగుతున్నట్లు ఆమె మనసుకు అనిపించింది. ఎవరిని మాట్లాడించబోయినా, తప్పుకు తిరుగుతున్నారు. ఇంట్లో వాళ్ళకు ఆమె అంటే కొంచెం భయం. ఆమె చదివే విషయాలూ, మాట్లాడేవీ, వాళ్ళకేమీ అర్థం కావు. వాళ్ళకు తెలిసిన విషయాలేవీ మాట్లాడదయ్యె. వాళ్ళమ్మ ఒకటి రెండు సార్లు ఎదురు పడినా తన కూతురినే ఏదో కొత్త పిల్లను చూసినట్లు , ఉలిక్కిపడి చూసి, అటూ, ఇటూ వెళ్ళి పోయింది. ఇంకోసారి, పక్కింటి గోడమీదుగా ఆ పిన్నిగారితో , సత్యనారాయణ వ్రతాలూ, మంగళగౌరీ వ్రతం పట్టించటాలూ, ఇలాంటి వెర్రి మొర్రి సంభాషణలేవో చెవిన పడి, పెళ్ళికూతురే మేడ మెట్ల మీదనుండి లేచి పోయింది.
ఎందుకనో రోజూ వచ్చే పెళ్ళికొడుకు ఆరోజు రాలేదు. ఆమె “అమ్మయ్య! ఇవాళ సెలవు” అనుకుని, అన్నిటికన్నా లావాటి “వేయి పడగలు” పుస్తం పుచ్చుకుని సమాధిలోకి వెళ్ళిపోయింది.