పసి మనసుల ప్రాధామ్యాలనీ, భావ ఘర్షణనీ రానారె అక్షరాల్లోకి అద్భుతంగా తీసుకొస్తారు. నా బాల్యం నా పిల్లలకు వివరించాల్సి వస్తే రానారె కథలనీ సంపుటంగా చేసి చదువుకోమనేంతగా వుంటాయి.

రేడియో కావాలని మా నాన్నని అడగడం. చదువులు పాడవుతాయని మా నాన్న ఆమోదించకపోవడం. చివరికి రేడియో వచ్చాక, ఇష్టమయిన కార్యక్రమం వినడానికి పడిన తాపత్రయం అన్నిటినీ ఈ కథ కళ్ళ ముందు పరిచింది.

ఒక కామేశ్వరరావు గారు వుదహరించిన పేరా కొంచం అసహజంగా అనిపించినా, నిజ జీవితాల్లో అసహజమని జరక్కుండా వుండవు కదా?

–ప్రసాద్
http://blog.charasala.com

కొత్తపాళీ గారి ఇతివృత్తానికి సంబంధించినది అన్నావు కాబట్టి ఒక్క విషయం. కథలో కాగితానికన్నా రేడియోకి ఇచ్చిన ప్రాధాన్యం అధికమనిపించింది. అలా ఉండకూడదని కాదు.

అలాగే ఒకే రకమయిన నేటివిటీకి అతుక్కుపోకుండా వేరేవి ప్రయత్నిస్తే కుడా బాగుంటుంది.

అనవసరంగా మనుషులను నొప్పించే వ్యాఖ్యలను ప్రచురించవద్దని ‘ఈమాట’ వ్యాఖ్యల మోడరేటర్లకు విజ్ఞప్తి.

కృతజ్ఞతలు,
రానారె

తెల్లకాయితం ఇతివృత్తం కింద రానారె కథకి ఎందుకు బహుమతి రాలేదో అతనికి తెలుసు, నాకు తెలుసు. పురజనులు ఇలా కడుపులు చించుకుని వీధిన పడనక్కర్లేదు.

మీ స్టోరీ సింప్లీ ‘అదిరిపోయింది.’ సింప్లీ సుపర్బ్. అందుకోండి నా శుభాకాంక్షలు!!!

వరి అన్నం, దస్తా తెల్ల కాగితాలూ తీరని కోరికలయిన జీవితాలతో నాక్కాస్త అనుభవం ఉంది. రేడియో కింత ప్రాముఖ్యత ఇవ్వకుండా ఉంటే, చాసో “ఎందుకు పారేస్తాను నాన్నా?” కన్నా మించి ఉండేది. కొత్తపాళీ గారిచ్చిన ఇతివృత్తానికి మరీ కట్టుబడి పోవడాన అలా సృష్టించాల్సొచ్చిందేమో.

చాసో రాసింది 1945లో. అరవై డెబ్భై ఏళ్ళ తర్వాత గూడా ఇలాంటి కథలొస్తున్నాయంటే, అది మన దేశ దౌర్భాగ్యం.

కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

కథలో ఇతివృత్తం మాత్రం నా కంతగా నచ్చ లేదు. మా చిన్నప్పుడు టి. వీలు ఆంధ్ర దేశాన్ని జయించనప్పుడు ఆలిండియా రేడియోనే రాజ్యం సాగుతున్నప్పుడు సంగతి. అత్యకస్థితి రోజుల్లో ఇందిరా గాంధీ గారి ఇరవై సూత్రాల పథకాన్ని గురించి, ఇందిర గారి ఇండియా గురించి రేడియో నాటికలూ, కథానికల ప్రచార సాహిత్యం గుర్తు కొచ్చింది కథ చదివేక. ఊర్లో మోతుబర్లు, సన్నకారు రైతులు, రైతు కూలీలూ, రెడ్లు, మాల, మాదిగలూ అనే ఆర్ధిక, సామాజిక, కుల వైరుధ్యాలు లేని సమాజం చూపించే వారు ఆ రేడియో ప్రచార కథల్లో. ఆర్ధిక అసమానతల్తో సంబంధం లేకుండా, ఎవరి సమస్యలు వారికుండొచ్చు, కథలో రెడ్డి కారు, బుట్టోడి ఇల్లు సమస్య లాగా. కానీ అందరూ కలసి ఇందిరగారీ ఇండియా పల్లెల్లో ఒకరికోకరుంటూ వొక స్వర్గఖండాన్ని సృష్టిస్తారు. అప్పుడు ఏ కలక్టరో ఎవరో వచ్చి అభినందించి, వాళ్లకి ఇరవై సూత్రాల పథకం పవర్ని విశిదీకరించి గ్రామానికి బర్రెలూ, గొర్ర్లూ, ఇళ్ళు ప్రసాదిస్తారు. ఈ కథలో కూడా బుట్టోడి నాయనకి వొక ఇందిరమ్మ ఇల్లు ఇచ్చేస్తే రాజశేఖర రెడ్డి సుద్దంగా ఈ కథని ప్రచారానికి వాడుకోవచ్చు.

మంచి కథనంలో ముడుచుకుపోయిన అసహజ కథిది, అందుకనే ఆఖర్లో కథ మనసుని తాకకుండానే ఆగిపోతుంది.

కానీ ఈ కింది పేరా ఒక్కటీ మాత్రం శివుడి నోట్లోంచి కాక రచయిత నోట్లోంచి వచ్చినట్టుగా అనిపించింది.

“అవున్రా. రెడ్డేరికి కారు మింద మోజు. కొనగానే అయిందా! మన బండ్లబాటల్లో అది నడవొద్దూ? ఈ రాళ్లలో గుంతల్లో వొక మైలు పరిగెత్తిందంటే దానికి వొళ్లు పులిసిపోతుందంట. దానికి వొళ్లు పులిసిందంటే, రెడ్డేరి జేబుకు తూటు పడినట్టే. వేలతో పని. లేడియో కొన్నాగానీ దానికి బ్యాటరీలెయ్యాలంటే మనకు ఎంత కరుసవుతాదో, కారు బాగోగులు సూడాలంటే రెడ్డికీ అంతే కరుసౌతాది. మనం యిల్లుగట్టడమెంతో రెడ్డేరు రోడ్లేయించడం అంత. ఈ యండావానలకు తలదాచుకోను కుక్కకు యిల్లులేదు. నాజూకైన వస్తువు దాచుకోను మనకు సరైన యిల్లు లేదు. కారు నడుపుకుండేదానికి రెడ్డేరికి సరైన రోడ్లులేవు. అంతా ఒకటేరా.”

కానీ ముగింపు నాకేమిటో ఉన్నట్లుండి ఆగిపోయినట్లు అనిపించింది. ఇంకాస్త కథ ఉంటే బాగుండేది అనిపించింది. ఇది విమర్శ కాదు సుమా. కాంప్లిమెంటే. ఎంత బాగా రాసారంటే కథ ఆగాలనిపించలేదు అని అర్థం. (మళ్ళీ అపార్థం చేసుకునేరని నేనే చెప్పేస్తున్నా :))