(26 అభిప్రాయాలు) మీ అభిప్రాయం తెలియచేయండి »

1. Rao Vemuri అభిప్రాయం:

   January 1, 2007 4:46 pm

   బాగుంది. నా ఉద్యోగాన్ని మానేసి భాషాశాస్త్రంలో పరిశోధన చెయ్యాలనిపిస్తోంది.

2. J K Mohana Rao అభిప్రాయం:

   January 1, 2007 7:49 pm

   A very good essy. It may be mentioned that lingustic science has enormously helped the development of protein and nucleic acid sequence comparisons. The concept of sequence similarity and building evolutionary trees had its origin in lingustic science. Now this field is far more developed and it is possible to feed back some of the concepts herein to the field of comparative linguistic studies. Again congratulations to the author SrI surES kolichAla.
   Reagrds! - J K Mohana Rao

3. Kameswara Rao అభిప్రాయం:

   January 2, 2007 11:23 am

   చాలా మంచి వ్యాసం! భాషాశాస్త్రం ఏమాత్రం తెలీని వాళ్ళకికూడా సులువుగా అర్థమయ్యే విధంగా ఉంది. కేవలం పాపులరిష్టు వ్యాసాలకీ, శాస్త్రప్రమాణం కలిగిన వ్యాసాలకీ ఉన్న వ్యత్యాసాన్ని పాఠకులు, పత్రికల సంపాదకులూ ఈ వ్యాసాన్ని చదివి తెలుసుకోవాలి.

   ఒకే ఒక్క మాటతో మాత్రం నేను విభేదిస్తున్నాను, “భాషా చరిత్రలపై ఈ వ్యాసాలు రాస్తున్న చాలామంది ప్రధానంగా సాహిత్యకారులు.” అన్నారు. అలా అనడం సురేష్ గారి ఔదార్యమే తప్ప అందులో సత్యం లేదని నా నమ్మకం.

4. Vaidehi Sasidhar అభిప్రాయం:

   January 2, 2007 2:14 pm

   Impressive,thought provoking and very well written article with keen analysis presented very logically and scientifically.Infact it is a very interesting introduction to linguistic science to people like me who knew very little about language or linguistics.

5. కొడవళ్ళ హనుమంతరావు అభిప్రాయం:

   January 5, 2007 11:28 pm

   భాషావేత్తల సరదా తగాదా ప్రయాణం

   వార్తాపత్రికలలో మన భాష మీద వచ్చే ఊహాగానాల వలన ఒక ఉపయోగముంది – “ఔత్సాహికులు” వాటిని చదివి నిరాశపడి ఊరుకోకుండా వాటిలోని నిజానిజాల గురించి అద్భుతమైన వ్యాసాలు రాయడం. సురేష్ ఇంతకుమునుపూ, ఇప్పుడూ రాసిన వ్యాసాలు భాషాశాస్త్రంలో ప్రవేశం లేని నాలాంటి వాళ్ళకి సులభంగా అర్థమవడమేకాక ఇంకా తెలుసుకోవాలనే కుతూహలం కలిగిస్తున్నాయి. ఇవి 201, 301, … సీరీస్ లా కొనసాగుతాయని నా ఆశ.

   స్వల్ప లోపాలనిపించిన రెండు విషయాలు:

   1. అందుబాటులో లేని ఉపయుక్త గ్రంథాలు: గంటి గారి పుస్తకం అరవై ఏళ్ళనాటిది, అది దొరకడం కష్టం. భద్రిరాజు గారి పుస్తకం ఖరీదు డెబ్భై అయిదు డాలర్లు! అమెరికాలో ఉన్న భాషాభిమానులైనా కాస్త వెనకాడతారు. ఇంతకన్నా అందుబాటులో ఉన్నవి ఏవైనా ఉంటే చెప్పండి.

   2. పేరులేని విమర్శలు: “సాహిత్యం కళ, భాషాశాస్త్రం విజ్ఞాన శాస్త్రం” అన్నారు, బావుంది. చరిత్రకారుడిగా పేరున్న ఓ ప్రముఖ రచయిత, తెలుగు పైశాచి భాష నుండి పుట్టిందనీ, అర్జునుడు అమెరికా వెళ్ళొచ్చాడనీ ఘంటాపథంగా చెప్తున్నారనీ విమర్శించారు. సాహిత్యరంగంలో సంప్రదాయాలెలా వున్నా, శాస్త్రీయరంగంలో వేరేవాళ్ళని విమర్శించేటప్పుడు వారి రచనని ప్రస్తావించడం ఆనవాయితీ. కనీసం రచయిత పేరన్నా చెప్తే వారి రచనలని పరిశీలించే అవకాశం ఉంటుంది. అంతకన్నా ముఖ్యంగా ఆ రచయిత గూడా “ఈమాట”లో తనని తాను సమర్థించుకోడానికీ లేకపోతే సరిదిద్దుకోడానికీ వీలవుతుంది.

   అర్జునుడు అమెరికా వచ్చాడనడం హాస్యాస్పదం కావచ్చు గాని, పైశాచీ ప్రాకృతమే తెలుగుకు మాతృక అని పేరున్న పండితులే వాదించారని చదివాను. అదీ Caldwell శాస్త్రీయంగా నిరూపించిన వందేళ్ళ తర్వాత గూడా! మన సాహిత్యంపైనేకాక మన భాష మీదకూడా విస్తృతమైన పరిశోధనలు చేసిన చిలుకూరి నారాయణరావు గారు Caldwell తో విభేదించారట. మిడిమిడి జ్ఞానంగల వాళ్ళనీ రాజకీయ ప్రయోజనాల దృష్టి తో చేసే వాదనలనీ వదిలేద్దాం. చిలుకూరి లాంటి గొప్ప పండితుడు గూడా ఒప్పుకోలేదంటే, మనం తెలుసుకోదగ్గ కారణాలు ఏవో ఉండి ఉండాలి. వాటిని స్థూలంగానయినా చెప్తే బావుండేది.

   ఇది చదువుతుంటే, శిథిలావస్థలో ఉన్న తిరుమల రామచంద్ర “సాహితీ సుగతుని స్వాగతం” గుర్తుకొచ్చి తీస్తే, దాంట్లో “దేశినామమాల లోని మరికొన్ని తెలుగు పదాలు” అనే వ్యాసం నన్నాకర్షించింది. మన భాషావేత్తల తగాదాలకు రైలుపెట్టెలకన్నా సరైన చోటు మరి లేనట్లుంది.

   “నిన్ను చూస్తే తందామనిపిస్తుందోయ్!” అన్నారట చిలుకూరి, మద్రాస్ సెంట్రల్ స్టేషన్లో తిరుమల రామచంద్రని చూసి. “అంతటి అపరాధం ఏం చేశానండీ?” అని అడిగితే, “అపరాధం? మహాపరాధమే చేశావ్. సంస్కృత ప్రాకృత సాహిత్యాలకే ద్రోహం తలపెట్టావు. గాథాసప్తశతిలో తెలుగు పదాలు చేరాయని వ్రాశావు” అన్నారట.

   తిరుమల రామచంద్ర, “నాదేముందండీ, ఆచార్య హేమచంద్రుడంతటి వాడే శ్రమపడి అలాంటి పదాలని “దేశి నామమాల” గా క్రోడీకరిస్తే,” అన్నారట. “పదకొండో శతాబ్దపు హేమచంద్రుడా నీకు ప్రామాణికం?” అంటే, “నేను గూడా సొంతంగా పరిశోధించి కనుగొన్నానన్నా”రట తిరుమల. “ఏదీ చెప్పు చూద్దాం” అంటే, గుక్క తిప్పుకోకుండా, తెలుగు, కన్నడం, తమిళం నుండి సంస్కృతంలో వచ్చి చేరిన పదాలను – వరసలు, వస్తువులు, జంతువులు, రుతువుల గురించి - ఇలా అనేక పదాల పుట్టుపూర్వోత్తరాలని తిరుమల తడువుకోకుండా వివరించారు.

   నాకు బాగా నచ్చిన ఒక పదం గురించి మాత్రం రాస్తాను. అందుకు కారణం చిన్నప్పుడు ఆడిన ఆటలూ పెద్దయింతర్వాత చదివిన కవితలూ గుర్తుకురావడమే.

   శ్రీశ్రీ Swinburne కవితల్ని “షెల్లీ కవనపు హల్లీసకం” తో పోల్చాడు. నేను పాతికేళ్ళుగా, “హల్లీసకం” అంటే అర్థం తెలియకుండానే ఆ కవితని గుర్తుచేసుకునే వాణ్ణి. ఈ మధ్య, వేలూరి గారితో పరిచయమయిన తర్వాత, “అర్థం తెలియకుండా చదివిన చదువూ ఒక చదువేనా!” అని ఆయన మెత్తని “దీవెనలు” ప్రసాదిస్తే, బుద్ధిగా నిఘంటువు చూడటం అలవాటు చేసుకున్నాను.

   “హల్లీసకం” అంటే స్త్రీలు గుండ్రంగా నిలిచి ఆడే ఆట అని బ్రౌన్ లో ఉంది. అది సంస్కృత పదం. దానికి తిరుమల వ్యాఖ్యానం చూడండి:

   “హాల్లీసో = రాసకః. మండలేని స్త్రీణాం నృత్యం. మనకు, కన్నడం వారికి హళ్ళి అనే పదం ఉంది. ఇది సున్నకు పర్యాయపదం. చిన్న వర్తులానికి అల్లి అంటారు కొన్ని ప్రాంతాలలో. గోలీలను అల్లి కాయలంటారు. అల్లికాయలంటే గుండ్రని గుళ్ళు. బొంగరాలాటలో నేలమీద గుండ్రని గీటుగీచి దాని మధ్యన ఒక బొంగరాన్ని ఉంచుతారు చూచారా? అలా గీచే గుండ్రని గిరిని అల్లి అంటారు. అలాగే పిల్లలు ఒకరి చేయి ఒకరు పట్టుకుని గుండ్రంగా పందెం కట్టి నిలవడాన్ని అల్లి కట్టడం అంటారు. కనుక ఈ అల్లే హల్లీసో అయిందేమో! హల్లీసం నుంచే అల్లీ కాకూడదూ అని ఎదురు ప్రశ్న వేస్తారు కదూ? కావచ్చు. కాని హేమచంద్రుడు దీన్ని దేశి పదంగా పరిగణించాడు కనుకనే ఈ శ్రమంతా.”

   అలా మాట్లాడుకుంటూ పోతే రైలు అరక్కోణంలో ఆగినప్పుడు గాని తెలియలేదట, ఎంతసేపు అయిందనీ, తను టికెట్ లేకుండా ప్రయాణం చేస్తున్నాననీ! అప్పుడు చిలుకూరి:

   “చూచావా! నీకిదే శిక్ష. తెల్లవారుజాము బండి ఎక్కి మద్రాస్ చేరుకో. మరొకమారి హోరాహోరిగా పోట్లాడుకుందాం. ద్రావిడ భాషావాద సన్నిపాతం ముంచుకొచ్చింది. మీ కందరికీ స్వాస్థ్యం కలగాలంటే కొంతకాలం పడుతుంది,” అన్నారు.

   జులై 1959 “భారతి”లో వచ్చిన ఈ వ్యాసాన్ని తిరుమల ఇలా ముగించారు: “నేను బండి దిగాను. బండి కదిలింది. సాహిత్యంలో అభిప్రాయ భేదాలను వ్యక్తిగత ద్వేషంగా భావించుకొని పగపట్టే ఈ కాలం ఎక్కడ? అభిప్రాయ భేదాలు వేరు. అభిమానాదరాలకూ, మానవత్వానికి సాహిత్యంలోని మత భేదాలు అడ్డురావనే ఆ సహృదయ విమర్శక పరిశోధకాగ్రణి ఎక్కడ? అలాంటి ఉదాత్త హృదయుడు మరొకడు నాకు కనిపించలేదు. ఆయన కీర్తిమూర్తికి నా నమోవాకాలు.”

   ఇంతకీ చిలుకూరి తెలుగు సంస్కృత ప్రాకృతాలనుంచి పుట్టిందనడానికి కారణాలేవిటో నాకు తెలియలేదు. రైలు ప్రయాణం లో ఎక్కువ మాట్లాడింది తిరుమలే. చిలుకూరి రాసిన “ఆంధ్ర భాషా చరిత్ర” కూడా అందుబాటులో లేదు. ఈ లోటుని ముందు ముందు సురేష్ పూరించాలని కోరుకుంటూ,

   కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

6. Suryanarayana Murthy Akella అభిప్రాయం:

   January 7, 2007 4:38 am

   సురేష్ గారి వ్యాసం చాలా బాగుంది, అంతే బాగుంది హనుమంతరావు
   గారి అభిప్రాయం. దీనికి further గా వ్యాసాలు, అభిప్రాయాలు వచ్చి సుసంపన్నం చేస్తాయని ఆశిస్తున్నాను.

7. సురేశ్ కొలిచాల అభిప్రాయం:

   January 7, 2007 6:35 am

   ప్రోత్సహిస్తూ అభిప్రాయాలు తెలిపిన వారందరికీ నా కృతజ్ఞతలు! హనుమంత రావు గారు ప్రస్తావించిన స్వల్ప లోపాల గురించి:

   - గంటి సోమయాజి గారి పుస్తకం DLI లో దొరికింది. ఈ మాట పాఠకుల సౌలభ్యంకోసం వాటిని PDF రూపంలో ఇక్కడ ఉంచాను (Part I, Part II, Part III). భద్రిరాజు గారి పుస్తకం ఇండియాలో వెయ్యి రూపాయకే కొన్నాను. మిగిలిన పుస్తకాలన్నీ మా లోకల్ లైబ్రరీ నుండీ, ఎమరీ లైబ్రరీ నుండీ సేకరించినవే.

   - చిలుకూరి నారాయణ రావు గారి పుస్తకం “ఆంధ్ర భాషా చరిత్రము” నేను చదవలేదు గానీ ఆయన వ్యవహారిక వాదాన్ని సమర్థించిన వారిలో ఒకడని (బూదరాజు: వ్యవహారిక భాషావికాసం పే. 97), ఆయన సిద్ధాంత గ్రంథం నన్నయ భారత భాషను, సమకాలీన శాసన భాషను తులనాత్మకంగా పరిశీలించిన సమగ్ర రచనయని (భద్రిరాజు: భాషా, సమాజం, సంస్కృతి - అవతారిక పే x) ఆయన గురించి సదభిప్రాయాలే విన్నాను. అయితే ప్రాకృత భాషలలాగే తెలుగు భాషకూడా ప్రాచీన ఆర్య భాషల నుండి పుట్టిందని ఆయన 1937 లో చేసిన సిద్ధాంతానికి సమాధానం గానే గంటి సోమయాజి గారు 1947 లో సమగ్ర ఆధారాలతో, కూలంకష చర్చతో ద్రావిడ భాషా కుటుంబ సిద్ధాంతాన్ని నిరూపిస్తూ రాసిన “ఆంధ్ర భాషా వికాసము”.

   -పైశాచి భాష ఇండో-యూరోపియన్, ఇండో-ఇరానియన్ భాషా కుటుంబానికి చెందిన దర్దిక భాష (Dardic Language). గుణాఢ్యుని కాలంలో నేపాళీ దేశంలో ఈ భాష మాట్లాడి ఉండవచ్చు. [ “ఆంధ్ర భాషా వికాసము” పే. 75-80].

   - పేరు లేని విమర్శలు: రచయిత పేరును ప్రస్తావించకుండా విమర్శించడం గురించి ఒక సమీక్షకుడు (reviewer) కూడా అభ్యంతరం తెలియజేసాడు. వ్యక్తిగత దూషణ నా వ్యాసంలో ప్రధానాంశం కాకూడదనే వ్యక్తుల పేర్లు ప్రస్తావించడం అంత ముఖ్యం కాదని అనుకున్నాను. తెలుగు పైశాచి భాష నుండి పుట్టిందనీ, అర్జునుడు అమెరికా వెళ్ళొచ్చాడనీ ఘంటాపథంగా చెప్తున్న రచయిత ఆంధ్రభూమిలో అంతర్యామిగా మసలే ముదిగొండ శివప్రసాద్ గారు. పాశ్చాత్య చరిత్రకారులు తమ స్వార్థం కోసం తిమ్మిని బమ్మిని చేసి తప్పుడు చరిత్ర బనాయించారని విమర్శించి “ఏది చరిత్ర?”, “ఇదీ చరిత్ర!” అన్న రెండు పుస్తకాలతో David Frawley-మార్కు చరిత్రను ప్రచారం చేస్తున్న రచయిత ఆంధ్రభూమి ఎడిటర్ ఎం. వి. ఆర్. శాస్త్రి గారు. “తెలిమన్ భాష తెలుగు భాష” అంటూ ప్రచారం చేసిన వారు సంయుక్త కూనయ్య, సంగనభట్ల నరసయ్య గార్లు. శ్రీకృష్ణుడు తెలుగు జాతి వాడే అని చెప్పింది రిటైరైన ఆర్కియాలజీ డైరక్టర్ వి. వి. కృష్ణశాస్త్రి గారు. భాషాపరంగా తెలంగాణ తెలుగు వేరు, ఆంధ్రం వేరు అన్న వాదాన్ని లేవనెత్తినవారు కనకదుర్గ దంటు గారు. [చిక్కేమిటంటే మన పత్రికల్లో రెండు వారాలకు మించి ఏ పత్రికా ఆర్కైవులు ఉంచక పోవడం].

   - సంస్కృతంలో దేశి పదాలను గూర్చి: ఒక పదం ద్రావిడ భాషలనుండి వచ్చిందని చెప్పడానికి ఈ విషయాలు తోడ్పడుతాయి (ద్రావిడ భాషలు: పి. ఎస్. సుబ్రహ్మణ్యం): 1. మిగిలిన ఇండో-యూరోపియన్ భాషలలో ఆ పదానికి సజాతి పదాలు లేకపోవడం 2. ద్రావిడ భాషలో ఆ పదం ప్రచురంగా ఉండడం 3. ద్రావిడ భాషలో దానికి వ్యుత్పత్తి ఉండడం లేక దాని ధాతువు నించి వచ్చిన ఇతర పదాలు కూడా ఉండడం 4. సంస్కృతంలో అదే అర్థాన్ని సూచించడానికి ఇతర పదాలు ఉండడం లేదా ఆ పదం మన దేశంలోనే ఉండే జంతువులూ, వృక్షాలు మొదలైన వాటిని సూచించడం.

   - గాథాసప్తశతిలో తెలుగు మాటల గూర్చి: ” పల్లి”, ” ఊరు”, “వాడ”, “వాడి” అన్న పల్లెల పేర్ల ద్వారా మహారాష్ట్రలో Dravidian Substratum ఉండేదన్న విషయం సుస్పష్టమే అయితే అది పూర్వ-తెలుగుకు (Pre-Telugu or Proto-South-Central Dravidian (SD2)) కు దగ్గరైన భాషో లేదా పూర్వ-తమిళ-కన్నడ (Proto-SouthDravidian (SD1)) భాషలకు దగ్గరైన భాషో తెలియాలంటే ఇంకా పరిశోధనలు జరగాలి.

8. Sai Brahamanandam Gorti అభిప్రాయం:

   January 7, 2007 9:31 pm

   మనకంటూ శాస్త్ర పరిశోధనా పద్ధతి, ముఖ్యంగా భాష పుట్టు పూర్వోత్తరాల గురించి మొదలైంది 20 వ శతాబ్దం లోనే. పైగా ఈ పరిశోధనలకి మూల గ్రంధాలు సాహిత్యమే కదా! పలానా కావ్యంలో ఇలా రాసినట్లుగా ఉంది కాబట్టి ఆ కాలంలో పదాల వాడుక నిర్ధారించి కాల క్రంలో అవి ఎలా రూపాంతరం చెందాయో భాషా కోవిదులు వివరణ ఇచ్చిన సందర్భాలు ఉన్నాయి. కాకపోతే కొంతమంది మీరంటునట్లుగా వారు చదివిన, విన్న వాటి నాధారంగా వాళ్ళ సొంత కవిత్వం కలిపి ప్రజల మీది రుద్దేస్తున్నారు. దానికి తోడు ఈ మధ్య రాజకీయం ప్రవేశించి సాహిత్యం కూడా కలుషితం అయిపోతోంది. మాండలికానికి, మూలానికి అర్ధం తెలియని వారికి ఈ వ్యాసం కాస్త కనువిప్పు కలగజేసే అవకాశం ఉంది.

   ఆ మధ్య ఇంకో తర్కం చదివాను. మహమ్మదు ప్రవక్త భార తీయుడే ఆయన పేరు మహామతి అని, ఏసుక్రీస్తు పేరు ఈశు కృష్ణ అనీ, ఇలా చాలా కల్పిత తర్కాలు రాసేస్తునారు. పత్రికలవాళ్ళూ పంపిందే తడవుగా ప్రజలందరికీ అచ్చులో అందిస్తున్నారు.

   మంచి వ్యాసం. ఈ మధ్య వచ్చిన కొన్ని మంచి వ్యాసాల్లో ఇదీ ఒకటి.

9. Lakshmanna Vishnubhotla అభిప్రాయం:

   January 9, 2007 7:33 am

   తెలుగు భాషపై ఈ మధ్య వివిధ పత్రికల్లో ఎన్నో అభిప్రాయాలను సద్విమర్శ చేసిన పరిశోధనా వ్యాసం ఇది! తెలుగులో ఇంత చక్కని వ్యాసాన్ని ప్రవాస ఆంధ్రుడు, ఒక ఔత్సాహిక విద్యార్ధిగా, రాయగలగటం గొప్ప విషయం. “సాహిత్యం ఒక కళ అయితే, భాషాశాస్త్రం విజ్ఞానశాస్త్రం” వంటి వాక్యాలు ఎంతో లోతైన ఆలోచన చేస్తే తప్ప రావు!

   ఈమాటలో ఇంత చక్కని వ్యాసం వచ్చినందుకు, సురేష్ కి నా అభినందనలు. ఈ వ్యాసం స్పూర్తితో మరెన్నో పరిశోధనా వ్యాసాలు రావాలని కోరుకొంటూ,

   విష్ణుభొట్ల లక్ష్మన్న

10. సురేశ్ కొలిచాల అభిప్రాయం:

    January 10, 2007 10:18 am

    చిలుకూరి నారాయణరావు గారి ఆంధ్రభాషాచరిత్రము రెండవ సంపుటము (volume II) మాత్రమే DLI లో దొరికింది. అది PDF రూపంలో ఈ క్రింద ఇచ్చిన link ద్వారా download చేసుకోవచ్చు. అట్లాగే గత సంవత్సరంలో తెలుగు పత్రికలలో వచ్చిన వ్యాసాలు కొన్ని Internet లో కనిపించాయి. వాటి లింకులు కూడా ఇక్కడ ఇస్తున్నాను.

    - ఆంధ్రభాషాచరిత్రము - రెండవ సంపుటము (37.4MB)
    - తెల్‌మున్‌ భాష తెలుగు
    - ‘సుమేరు’లోనే వెలిగిన తొలి తెలుగు
    - తెలంగాణ గోదావరే ‘తెలివాహ’!
    - శ్రీ కృష్ణుడు తెలుగు జాతివాడే
    - తెలుగువేరు, ఆంధ్రం వేరు!

    రిగార్డులతో,
    సురేశ్ కొలిచాల
    –
    కొసమెరుపు: మోహన రావు గారు చెప్పినట్టుగా జీవశాస్త్రం, భాషాశాస్త్రం 19 వ శతాబ్దంలో కూడా ఒకదానిపై ఒకటి ప్రభావం చూపినట్టున్నాయి. ఈ క్రింది వ్యాసం Comparative Method పుట్టుకకు జీవశాస్త్రంలోని Comparative Anatomy ఆధారం అని వాదిస్తోంది:
    Where does the ‘Comparative Method’ Come from?

11. SrinivAs vurupuTuri అభిప్రాయం:

    January 13, 2007 8:47 am

    సురేశ్ గారికి
    మీరు రాసిన భాషా శాస్త్ర వ్యాసం చాలా ఇన్ఫర్మేటివ్ గా ఉంది. మీకు నా అభినందనలు, కృతజ్ఞతలు.

    ఇంతకు మునుపు (నవంబర్ 2005) తెలుగు భాష వయస్సు గురించి రాస్తూ, మీరు “ఆర్య, ద్రావిడ పదాలు భాషా కుటుంబాలని సూచించే పదాలే గాని, రెండు వేర్వేరు జాతులని సూచించే పదాలు కావని శాస్త్రవేత్తల నమ్మకం. జన్యుశాస్త్రంలో సాధించిన అభివృద్ధి ఆధారంగా ఈ దశాబ్దంలో జరుపుతున్న పరిశోధనలు భారతదేశంలో ఆర్య, ద్రావిడ అని రెండు విభిన్నమైన జాతులు లేవన్న శాస్త్రజ్ఞుల అభిప్రాయాలని ధ్రువపరుస్తున్నది” అన్నారు. ఈ విషయం గురించి ఇంకా తెలుసుకోవాలని ఉంది. ఇంకొన్ని వివరాలు, లింకులు ఇవ్వగలరా?

    పాఠకుల అభిప్రాయాలపై స్పందిస్తూ, మీరు “ఏది చరిత్ర?” గురించి ప్రస్తావించారు. వీలుంటే, ఈ పుస్తకాన్ని, దాని జత పుస్తకాన్ని సమీక్షించగలరా? Any takers?

    శ్రీనివాస్

12. కొడవళ్ళ హనుమంతరావు అభిప్రాయం:

    January 13, 2007 4:07 pm

    చరిత్ర, ‘శాస్త్రీయ’ దృక్కోణం

    శ్రీనివాస్,

    “తెలుగు సాహిత్య, సాంస్కృతిక, కళారంగాల పునరుజ్జీవనం కోసం నిస్వార్థ కృషి చేస్తున్న” అజో-విభో-కందాళం ఫౌండేషన్ నుండి “చరిత్రను ఎట్లా అర్థం చేసుకోవాలో, ఎట్లా చూడాలో, ఎట్లా చెప్పాలో, ఎట్లా రాయాలో అనే అంశాలమీద మనజాతి అలవరచుకోవలసిన దృక్పధాల్ని” శాస్త్రిగారు నిర్దేశించారని హార్దిక ప్రశంసలను అందుకున్న పుస్తకాన్ని,

    చారిత్రక నవలా చక్రవర్తి ప్రొఫెసర్ ముదిగొండ శివప్రసాద్ గారిచే “భారతీయ చరిత్రకు దిద్దిన తిలకం”గా “శాస్త్రీయ ఆయుర్వేద సామాజిక బలవర్థక ఔషధం” గా కీర్తించబడ్డ గ్రంథాన్ని, క్లుప్తంగానన్నా సమీక్షించడానికి నాకు చరిత్రలో డిగ్రీ లేదు సరికదా,కనీసం ఔత్సాహికులకుండాల్సిన పరిజ్ఞానమన్నా లేదు.

    “చరిత్ర గతికి, కాలచక్ర గమనానికి సంబంధించినంతవరకూ అస్పష్టతకు తావు లేని ప్రాచీన భారతీయ సారస్వతాన్ని,” “క్షణంలో 1/300 వంతు అయిన వేధ నుంచి 30 కోట్ల 67 లక్షల సంవత్సరాలుండే మన్వంతరం వరకు, ఆపైన కూడా ఆధునిక కంప్యూటర్లకు సైతం అంతుబట్టనంత సూక్ష్మాతి సూక్ష్మ, స్థూలాతిస్థూల కాలగణన అనాదిగా సొంతమైన” భారతీయ మేధని అందుకోడానికి నేను ఎప్పుడో వెలగబెట్టిన కంప్యూటర్ సైన్స్ డిగ్రీ ఏమాత్రం పనికొస్తుంది?

    “ప్రాచీన భారత చరిత్రకు తిరుగులేని ప్రమాణాలైన భవిష్య, మత్స్య, బ్రహ్మాండ, విష్ణు, వాయు పురాణాలు” ఏమైనా చదివానా?

    ప్రాచీన సాహిత్యాన్ని చదవడమేకాక, భర్తృహరి కవిత్వం మీదనే అసమాన విమర్శ రాసి, లెక్కల్లోనూ జన్యుశాస్త్రంలోనూ కృషి చేసి, తనతో అంగీకరించని చరిత్రకారులచేత గూడా ఆద్యుడిగా ప్రశంసించబడ్డ కోశాంబి రచనలతోగానీ, వాటిని తెలుగు వాళ్ళకి పరిచయం చేసిన బాలగోపాల్ పుస్తకంతోగానీ పోల్చడానికి, వాళ్ళు దేశద్రోహులూ, జాతిద్రోహులూ అయిన మార్క్సిస్టు వర్గానికి చెందిన కుహనా మేధావులాయె!

    భారతీయ ఆత్మని ఆవిష్కరించగల బ్రహ్మజ్ఞాన సంపన్నులెవరన్నా సమీక్షించడానికి అర్హులేమో!

    కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

13. Srinivas vurupuTuuri అభిప్రాయం:

    January 14, 2007 6:03 pm

    హనుమ గారికి
    మీ పొడవాటి వ్యంగ్యభరితమైన జవాబు చూసాక…
    మీరు ఆ పుస్తకం చదివారా లేదా తేల్చుకోలేకపోయాను. పురాణాల నుంచి చారిత్రిక ఆధారాలను సేకరించారని,సుప్రసిద్ధ చరిత్రకారులను (”మార్క్సిస్టు వర్గానికి చెందిన కుహనా మేధావుల”ను) ఆక్షేపించారని మీరు సూచించిన రెండు విషయాలే, ఈ పుస్తకానికి సంబంధించినవి గా తోచాయి.
    నేను, కొంతకాలం క్రితం “ఏది చరిత్ర?” చదివాను.హోల్ మొత్తంగా కాకపోయినా, మరీ బేసబబుగా అనిపించలేదు నాకు (అఫ్ కోర్స్, ఉత్సాహం కొద్దీ చదవటమే కానీ, చరిత్రగురించి నాకు పెద్దగా తెలీదు.మూల గ్రంథాలు చదివి నిజానిజాలని బేరీజు చేయటం నాతో అయ్యే పని కాదు). ఎప్పుడో,తీరిగ్గా ఇంకొన్ని విషయాలు తెలుసుకుంటాను. అందాకా…
    ఈ పుస్తకం ఉత్తి చెత్తే అనుకుందాం. కానీ, నా లాంటి uninitiated (I can’t think of the right word) పాఠకులను, నా లాంటి వారి నుంచి సెకండ్ హాండ్, థర్డ్ హాండ్ గా విని తెలుసుకునే వారిని ప్రభావితం చేయగలుగుతుంది అని అనుకుంటాను. ముఖ్యం, ఈ వాదనలు మళ్ళీ, మళ్ళీ వినిపిస్తూ ఉండటం వల్ల. ఆ ప్రమాదాన్ని నివారించేందుకైనా సరే,ఎవరైనా ఓ “చరిత్ర 101″ రాస్తే బావుంటుందని అనుకుంటాను. ఏవంటారు?

    శ్రీనివాస్

14. Rohiniprasad అభిప్రాయం:

    January 15, 2007 2:35 pm

    సురేశ్ గారి వ్యాసంలో భాష గురించిన పరిశోధనలన్నీ శాస్త్రీయ దృక్పథంతోనే జరగాలనీ, అందులో రాజకీయ ధోరణులకూ, ప్రాంతీయ దురభిమానాలూ, కక్షలూ, కావేషాలకూ తావుండకూడదనీ చక్కగా చెప్పబడింది.

    తెలుగు ద్రావిడభాష అనేది మద్రాసులో పుట్టి పెరిగిన నాలాంటివాళ్ళకు బాగా అనిపిస్తూ ఉండేది. తమిళంలోని కొన్ని పదాలే కాక త్రికసంధి పద్ధతిలో వాళ్ళు మాటలను ముడిపెట్టడమూ ఇత్యాదులన్నీ తెలుగులాగే అనిపిస్తాయి. పాత శాసనాల్లో ఇమ్మడి (రెండో), ముమ్మడి (మూడో) వగైరా విశేషణాలు కూడా ద్రావిడభాష మూలాలనే సూచిస్తాయనిపిస్తుంది.

    ప్రాంతీయంగా సురేశ్ గారు చెప్పినట్టు కన్నడిగులు ప అనేదాన్ని హ అని (తప్పుగా?) పలికినట్టే మలయాళంలో వత్స అనే మాటను వల్స అని తప్పుగా పలుకుతారని నాకు తెలుసు. ఎందుకంటే త్ అనే అక్షరం ల్ లాగా ఉంటుందట.

    మధ్య ఆసియాతో వేదకాలానికి వేల ఏళ్ళ మునుపే సింధు నాగరికతకు సంబంధాలుండేవనేది నిజమే. అక్కడి నిప్పూరు మొదలైన స్థలాల పేర్లు తెలుగులా అనిపిస్తాయి కాని కొందరు పరిశోధకులు చెపుతున్నది సింధు నది నాగరికతలో ప్రజలు మాట్లాడినది ద్రావిడ కుటుంబానికి చెందిన భాష అయి ఉంటుందనే. దానికి తిన్నగా తెలుగుతో ముడిపెట్టడం సబబుగా తోచదు. ఆ కాలంలో (క్రీ.పూ.2400-2000 ప్రాంతాల) అక్కడివారు మాట్లాడినది ద్రావిడ భాషే నని తేలితే అది తెలుగు, తమిళం మొదలైనవాటికి మాతృక అయి ఉండే అవకాశం ఉంటుంది. సంస్కృతం, ప్రాకృతం, పాలీ మొదలైన భాషలూ, బ్రాహ్మీ లిపీ అన్నీ తరవాతి కాలానికి చెందినవిగా భావిస్తున్నారు. ఇది నిరూపణ అయితే ద్రావిడ భాషలన్నీ (ఒక్క తమిళమే కాదు) అతి ప్రాచీనమైనవేనని తేలుతుంది. ఎందుకంటే సింధు నాగరికతకు బీజాలు బలూచిస్తాన్ లో క్రీ.పూ. 6500 నుంచీ ఉన్నాయట. అప్పటి నుంచి వేదకాలం (క్రీ.పూ. 1400 తరవాత) దాకా అవిచ్ఛిన్నంగా కొనసాగిన సమాజ జీవితంలో కొన్నయినా ద్రావిడ భాషల మాతృకలు ఉండి ఉంటాయని అనుకోవచ్చు.

    మంచి వ్యాసాన్ని అందించిన సురేశ్ అభినందనీయులు.

15. కొడవళ్ళ హనుమంతరావు అభిప్రాయం:

    January 15, 2007 10:32 pm

    శ్రీనివాస్,

    1. పుస్తకం చదవకుండానే పేరాలు కోట్ చెయ్యడానికి నేనేమీ స్వాములవారిని కాదుగదా! మీరు చదివినంత లోతుగా నేను చదివుండకపోవచ్చు. మీదృష్టీ నాదృష్టీ ఉత్తర దక్షిణ ధ్రువాలు కావచ్చు.

    2. నేను రాసినదాంట్లో చివరి వాక్యం తప్ప మిగిలినదాంట్లో వెనక్కి తీసుకోవాల్సిందేమీ కనబడలేదు. శ్రుతి మించిన స్తోత్రాలకూ, సంయమనం లోపించిన “శాస్త్రీయ” విశ్లేషణకూ విరుగుడుగా కాస్తంత వ్యంగ్యం వాడాను. భావ్యం కాదంటారా?

    3. ఇవి రెండే ముఖ్యమైన విషయాలని గానీ, అదొక చెత్త పుస్తకమని గానీ నేనన లేదు. అక్బరు అంతఃపురం ఎంత వ్యభిచార కేంద్రమో, తాజమహల్ అసలు ఎందుకు హిందూ రాజ్ మహలో, … లాంటి వేడి వేడి కబుర్లనొదిలేసి, నేను అప్రధాన విషయాలని పట్టించుకున్నాననా మీ ఆక్షేపణ? ఇప్పటి వరకూ వచ్చిన చరిత్ర అంతా తప్పుల తడిక, అందుకు ఈ కుహనా చరిత్రకారులే కారణం, మన పురాణాల్లో వున్నవాటిని (కనీసం కాలానికి సంబంధించినంత వరకు) శాస్త్రీయంగా కోటా వెంకటాచలం గారు ఏనాడో నిరూపించారు, అంతకన్నా ఇంకేం కావాలి? అన్నవి రచయిత ఉద్ఘాటించిన ప్రధానాంశాలలో కొన్ని. నేను అసందర్భంగా కోట్ చేస్తే మీరు తప్పు పట్టండి.

    4. ఏదో ఒకటి రెండు పేరాలను తీసుకుంటే చాలదు, పుస్తకం మొత్తం మీద అభిప్రాయం వెలిబుచ్చాలంటారా? దానికి వేరే సందర్భం కావాలి. చరిత్ర గురించి మన జాతి అలవరచుకోవాల్సిన దృక్పధాలని ఆకాశానికెత్తేసే ప్రశంసల్ని చదివి, ఉండబట్టలేక ఒకటి రెండు రచయిత దృక్పధాలని ఉదాహరణలగా ఇచ్చాను.

    5. ఇంకా చాలా రాయొచ్చు కాని, దీనిని పొడిగించి మిమ్మల్ని ఇబ్బంది పెట్టడం ఇష్టం లేదు. అదీగాక దీనికి సురేష్ వ్యాసంతో కొంత సంబంధమున్నా కాస్త దూరమైన విషయం. చరిత్ర మీదా, “ఏది చరిత్ర?” మీదా కూడా వ్యాసాలు రావాలి. ఆ విషయంలో మీతో ఒప్పుకుంటాను. ఎందుకంటే, కొడవటిగంటి కుటుంబరావు అన్నట్లు, “చరిత్ర గురించి శాస్త్రీయంగా ఆలోచించడం నేర్చుకుంటే అన్ని విషయాల గురించీ శాస్త్రీయంగా ఆలోచించగలుగుతాం.”

    కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

16. Bapa Rao అభిప్రాయం:

    January 19, 2007 5:45 pm

    చక్కటిదీ, చదివించేదీ, ఆలోచింపజేసేదీ ఈ వ్యాసం. ఇంతకు మించిన మెచ్చికోళ్లు పలువురి వంతపాడటం మినహా మరో ప్రయోజనాన్నివ్వవు. అందుకే, ఈ రచనని ఇంకా మెరుగు పరచడానికి నాకు తోచిన సూచనలనిచ్చి ఊరుకుంటాను.

    1. భాషాశాస్త్రం 101 కి పరిమితం చేసి ఉంటే బాగుండేది.

    ఈ వ్యాసానివి రెండు ముఖ్య విషయాలు (1) తులనాత్మక భాషాశాస్త్రాన్ని తెలుగుకి అన్వయించడాన్ని పరిచయం చెయ్యడం (2) దుష్తర్కభూయిష్టాలై, చదివేవాళ్లని సిగ్గిలజేసే వాదాలతో తెలుగుభాషకి ఉన్నాయో లేవో తెలియని గుణాలని అంటగట్టే రచనల్ని దుయ్యబట్టడం.

    (1) మీద కేంద్రికరించి, దాంతోపాటు భాషావిశ్లేషణ తరీఖాల్లో తగిలే జారుడుమెట్లని ఉల్లేఖించి, అంతటితో కట్టిపెడితే ఈ వ్యాసానికి మరింత సమగ్రతా, చక్కదనం చేకూరేవి. నిజమే, చెత్త విశ్లేషణలు చూస్తే చిర్రెత్తుకొస్తుంది. ఆ చిరాకే రచయితనకేఈ వ్యాసానికి పురిగొల్పిందన్న మాట కూడా నిజమే. చెత్తని నిరోధించవల్సిన ఎడిటర్లు, ప్రొఫెసర్లూ కొందరు స్వయంగా ఈ చెత్తకి పాల్పడటం మరీ దారుణం.

    అయినప్పటికిన్నీ, భాషాశాస్త్రం 101 వల్ల కొత్త విషయం తెలుసుకున్నామన్న ఆనందానికీ, కుశాస్త్రబుద్ధులని వాయించే తీవ్రతకీ పొంతన లేదు. రసాభాస విషయం అటుంచితే, ఈ రెండు విషయాలని కలబోయడం వల్ల వాటిల్లే పెద్ద ముప్పు మరొకటి ఉంది.

    ఈ చెత్త పుట్టుపూర్వోత్తరాలూ, స్థితిగతులూ పరిశీలించాలంటే, “మన వాళ్లు ఉట్టి వెధవాలోయి” అనేసి పబ్బం గడుపుకునే రోజులు చెల్లిపోయాయి. ఇలాంటి చెత్త “క్రియేషనిజం” లాంటి “అనిజాల” రూపంలో అమెరికాలోనూ ఉంది. కనుగొంటే అంతటా ఉంది. ఊరికే చెత్తని తిట్టేసి ఊరుకుంటే మజాగానే ఉంటుందిగానీ, ఆ తాత్కాలికానందం చెత్తకీ చరిత్రకీ ఉండే సంబంధాన్ని విడమర్చాల్సిన అవసరాన్ని విస్మరింపజేస్తుంది. ఈ చెత్త దానంతట అదే అధ్యయనీయ విషయం.

    2. రెండు విషయాల్ని కలబోస్తే ఒకదానికి అన్యాయం జరగచ్చు.

    a. Kuhn పండితుడు Structure of Scientific Revolutions వెలయించి అరశతాబ్దం కావస్తోంది. “Paradigm Shift” అని ఇప్పుడు కాకపోతే కాసేపటికి అనేసేవాడే ప్రతివాడూనూ. ఇప్పటికైనా శాస్త్రీయ పరిశోధన అనేది క్రమపద్ధతిలో, మునుపటి తప్పులని దిద్దుకుంటూ అలాగ్గా పురోగమిస్తుందనే అపప్రథని ప్రచారం చెయ్యడాన్ని నిషేధిస్తే మంచిది. స్థూల స్థాయిలో చూస్తే సైన్సు తన సిద్ధాంతాల్ని ఒక పట్టాన మార్చుకోదనీ, వస్తేగిస్తే అలాంటి సైద్ధాంతి పరిణామం విలయానికేమీ తక్కువకాదనీ ఒప్పుకుతీరాలి. కుశాస్త్ర తరీఖాలని చెండే వ్యాసంలో శాస్త్రగతి తీరుగురించి పాతరోజుల పడికట్టురాళ్లనే తిరగదోడటం అభ్యంతరకరం. .

    b. పాశ్చాత్య పాలకులు మనల్ని చిన్నబుచ్చడానికి పన్నిన వెధవ పన్నాగమే ఈ సైన్సంతా అనే వాళ్లది తెలిసీ తెలియని వాదమే కావచ్చు. కానీ అటువంటి అజ్ఞానాన్నీ, అమాయకత్వాన్నీ ఖండించబూనుకున్న వ్యాసంలో కేవలం విలియం జోన్సులాంటి దిట్టల పేర్లు ఉటంకించి, దాంతో పూర్వపక్షం పని పూర్తయిపోయిందనిపిస్తే ఏమన్నట్టు? తెల్లవాడు నిన్నగాక మొన్నటి దాకా మానవశాస్త్రం పేరుతో పుర్రెల ప్రమాణాలు కొలిచి తెల్లజాతి ఎక్కువా, నల్లజాతి తక్కువా అని నిరూపించడానికి నానా తిప్పలూ పడ్డాడు. బుద్ధిపూర్వకంగా కొంతా, అసంకల్పిత దురభిప్రాయాల వల్ల కొంతా, సాంఘికశాస్త్రాల్లో నానా కంగాళీ చేసారు పాశ్చాత్యులు. సూక్ష్మంగా ఎందరో మహానుభావులుండినా, స్థూలంగా తెల్లవాడి సైన్సుని అనుమానంగా చూసేవాడు ప్రతివాడినీ దురభిమానమే నెడుతోందనేయడం చరిత్ర వాస్తవాలని విస్మరించడమే అవుతుంది.

    ఇక్కడ అసలు సమస్య ఇంత విషయాన్ని మరో అంత విషయంతో ఒకే వ్యాసంలో కూరితే వచ్చిపడే అనర్థం.

    3. ఈ దురవస్థకి వనరుల లేమే కారణమా?

    ఈ రంగంలోని తెలుగువాళ్లల్లో భద్రిరాజు, బూదరాజు తదితరులవంటి మహనీయులు ఉన్నారని రచయిత ప్రస్తావించారు. వనరుల లేమి వీరికేమీ అడ్డంకి కాలేదు. భాషాశాస్త్రం కణభౌతికశాస్త్రం లాంటిది కాదు–దీనికి పెద్ద ఎత్తున యంత్రాలూ, దినుసులూ అవసరం లేదు. మేధస్సులూ, పుస్తకాలూ, ఇంటర్నెట్టూతో చాలా దూరమే పోవచ్చును. ఉన్నతస్థాయి పండితుల ప్రభావపంకిందిస్థాయి వారిమీద ప్రసరించలేదంటే అందుకు సంస్థాగత కారణాలుంటాయి. కుసంస్థకి డబ్బుపోస్తే ఫలితాల్నిస్తుందా? అన్న విషయం అలోచించాలి. అదిన్నీ భాషాశాస్త్రం 101 తో కాకుండా విడిగా.

    4. భాషాశాస్త్రం 101 ని మరికాస్త దూరం తీసుకెళ్లాలి

    పదజాలమే కాకుండా వ్యాకరణ నిర్మాణం కూడా తులనాత్మక అధ్యనానికి ఉపకరిస్తుందా? ఉదాహరణకి తెలుగు సంధులూ, తమిళ సంధులూ, సంస్కృత సంధులూ పరస్పరం పోలిస్తే తెలిసేది ఏమిటి? అలాగే సమాసాల విషయంలో.

    5. ఈ ప్రయత్నాన్ని (భాషాశాస్త్రం 101) ముందుకు తప్పక తీసుకెళ్లాలి. ఇతరత్రా ప్రచురించిన పక్షంలో తదుపరి అధ్యనానికి ఉపకరించే విధంగా annotated references and links అందిస్తే ధన్యులం.

    6. ఇక మీద దయచేసి spell checker వాడి Correspondance వంటి నిష్కారణమైన మీటపాట్లని తప్పించి మమ్మల్ని రక్షించాలి.

    సద్భావనలతో,
    కొచ్చెర్లకోట బాపా రావు

17. విప్లవ్ అభిప్రాయం:

    January 21, 2007 5:31 am

    “భాషాశాస్త్రం 101 వల్ల కొత్త విషయం తెలుసుకున్నామన్న ఆనందానికీ, కుశాస్త్రబుద్ధులని వాయించే తీవ్రతకీ పొంతన లేదు.”

    నేను రాద్దామనుకున్న ముచ్చటను బాపారావు గారు చెప్పేశారు, కానీ ఆయన ఒకప్పటి “ఆంధ్ర పత్రిక” భాషలో చెప్పారేమో అనిపించి నేను చెప్పాలనుకున్నది నాకు తోచినట్టు రాస్తున్నాను.

    పట్టపగలు నాలుగు రోడ్లు కలిసే బజార్లో, చీకటి వేశ్యాగృహాల్లో, తెలుగు పత్రికల్లో జరిగే చర్చలను ఆధునిక దేవాలయాల్లో మళ్ళీ చర్చించడం వాటికి కొంత లెజిటిమసీ ఇవ్వటమే. (”ఈ మాట” ను దేవాలయంతో పోల్చే ఉద్దేశం నాకు లేదు. కానీ ఆ ప్రమాణాలు, విలువలకుండే తేడాను చూపించటానికి ఆ మాత్రం contrast చూపించాలనున్నాను.)

    ఏ కల్లంలో గింజలు అక్కడే తూర్పార పట్టాలి అని నేనకుంటాను.

    ఒక వేళ వేరే ఒక వ్యంగ్య చిత్రమేదైనా గీయదలచుకుంటే వ్యధ సిరీస్ మీద మాధవ్ రాసినట్టు ఒకట్రెండు ఎపిసోడ్స్ రాసుకోవచ్చు.

    సురేశ్ రాసిన మిగతా విషయాలు అవి చెప్పిన కోణం ఇప్పట్లో మెయిన్ స్ట్రీం తలకెక్కవు — వాటికి పాట్రొనేజ్ తక్కువ. సుమేరియన్లు మనకు వేలు విడిచిన మేనమామ పినతండ్రి అక్క ఆడపడుచుకు దూరపు చుట్టాలేమో అనుకునే భావన, వాళ్ళ భాషకూ మన దానికీ ఉన్న లింకు అంతకంటే దగ్గరిదే అయి ఉండొచ్చు అనే వాదనకున్న పస శాస్త్రానికి అందదు, ఉండదు.

    ఇక తెలుగు, ఆంధ్రం ప్రస్తావన రాజకీయమైనది, దానికీ భాషకూ సంబంధమే లేదు. “ఆంధ్రం పేరుతో ఆంధ్ర భాష లేక భావనను ఒక కొత్త జాతిగా మలిచి విస్తరించడం పాత కొలోనియల్ ఇచ్చులు కచ్చకాయలను చూపెడుతుంది” అన్నది ఇప్పటి తెలంగాణ భాషా, జాతి రాజకీయ సమీకరణాల నేపధ్యం. దేని బలం, పస ఎంత అన్నది రాజకీయపు నాలుగు రోడ్ల బజార్లో మాత్రమే తేలవలసింది. “చెప్పిండు” “వచ్చిండు” వంటి వాడుకలు మార్జినలైజ్ చేసి భాష పేరుతో గుండు గుత్తకు ఆధిపత్యాన్ని ప్రకటించడాన్ని నిరసించడానికి ఎటువంటి అస్త్రం అయినా ప్రస్తుతం సమర్ధనీయమే అన్నది తెలంగాణలో మెజారిటీ నమ్మే విశయం. “మెజారిటీ” “ప్రాతినిధ్య భావన” లాంటివి రాజకీయమే తప్ప మరొకటి కాదు, ఇదే నాణానికి వేరొకవైపు, ఇన్నాళ్ళూ మెజారిటీ పేరుతో చెలామణీ అయిన ఆంధ్ర భావన, భాష.

    ఇవన్నీ ఇక్కడ కాక తెలుగు పత్రికల్లో తేల్చుకోవటమే మంచిదని నా నమ్మకం కాబట్టి ఇక నా డిస్కషన్ ఉండదు ఇక్కడ వీటి మీద.

    ఇకపోతే కామేశ్వర రావు గారు “సాహిత్యకారులు” మీద చెప్పింది కరెక్ట్. సురేష్: ప్రస్తుతం బ్రతికున్న ఆ సాహిత్యకారులెవరో (లేక చర్తిరకారులెవరో) ఒక లిస్టు ఉంటే రాయండి, వల్లంపాటి పోయాక ఆ లిస్టు మరీ చిన్నదై పోయిందనుకుంటాను. అయినా, ఈ మధ్య (ఈ వంద కోట్ల ట్రెజర్ హంట్ మొదలైనంక) భాషా చరిత్ర మీద రాసిన పై లిస్టులో చేర్చవలసిన చరిత్ర కారులు లేక సాహిత్య కారుల వ్యాసాలు కానసలు ఏవైనా ఉన్నాయా? అవి లేకపోతే కామేశ్వర రావు గారు చెప్పిన వాక్యం ఇందులోనుండి ఎడిట్ చేయాల్సిందే. If I were a reviewer I would insist.

    విప్లవ్

18. సురేశ్ కొలిచాల అభిప్రాయం:

    January 22, 2007 10:40 am

    భాషా చరిత్రల పై నాకున్న ఆసక్తి వ్యాపకంగా మారటానికి ప్రేరకులు, కారకులైన కొద్ది మంది వ్యక్తులలో బాపారావు గారొకరు :-]. గత కొంత కాలంగా తెలుగు చర్చావేదికలకు దూరంగా అజ్ఞాతంలో ఉంటున్న బాపారావు గారు ఈ వ్యాసం కారణంగానైనా మరుగుదాటి తెర ముందుకు రావడం నాకు పట్టలేనంత ఆనందంగా ఉంది. ఇక ముందు కూడా ఈమాటలోనూ, మిగిలిన చర్చావేదికలలోనూ ఆయన తన విలక్షణమైన విశ్లేషణా శైలిని ప్రదర్శిస్తూ తిరిగి వ్యాసాలు రాయాలని, రాస్తారని నా ఆశ.

    ఇక ఈ వ్యాసాన్ని మెరుగు పరచడానికి ఆయన చేసిన సూచనలు:
    1. భాషాశాస్త్రం 101 కి పరిమితం చేసి ఉంటే బాగుండేది.
    నిజానికి ఈ వ్యాసంలో “తెలుగు పత్రికల్లో భాషావ్యాసాల తీరు” అన్న విభాగం ఆఖరి నిమిషంలో కూర్చిందే. కుతర్క వాదాల గురించి కొంతైనా విపులంగా ప్రస్తావించక పోతే, తెలుగు పత్రికలు అంతగా చదవని పాఠకులకు భాషాశాస్త్రం-101 యొక్క ఆవశ్యకత అర్థం కాక ఈ వ్యాసం పరమ బోర్ గా తయారవుతుందని ఒక సమీక్షకుడు చేసిన సూచన, నాకు కూడా సబబే అనిపించి ఆ విభాగం చేర్చాను.

    2a. కూన్ పండితుని “శాస్త్రీయ విప్లవాల స్వరూపం” గురించి, సామాజిక-విజ్ఞాన (Social Sciences) రంగాలలో ప్రత్యక్ష్యోత్తర (అంటే Post-Positivist:-)) వాదం గురించి గానీ ప్రస్తావించడానికి భాషాశాస్త్రం-101 సరైన చోటు కాదేమో. అయినా ఒక విప్లవాత్మకమైన కొత్త ఆలోచనా-రూపావళి (Paradigm) ద్వారా ఇప్పుడు అపరిష్కృతంగా ఉన్న కొన్ని సమస్యలకైనా పరిష్కారం చూపించేంత వరకూ ప్రస్తుత రూపావళి చట్రంలోనే (within the frame of the current paradigm కి వచ్చిన తిప్పలు) ఇతర పరిశోధనలను విమర్శంచడం కద్దు. అంతేగాక, శాస్త్రగతిలో రూపావళి మార్పు (Paradigm-shift) ని ప్రస్తావిస్తూ భాషాశాస్త్రం-301 రాయడానికి అవసరమైన శిక్షణా, సామర్థ్యాలు నాకు లేవు.

    2b. భారతీయ భాషలపై పరిశోధన చేసిన పాశ్చాత్య పండితులందరూ ఏ రకమైన జాత్యంకారము, దురభిమానాలు లేని మహానుభావులని కీర్తించడం నా ఉద్దేశ్యం కాదు. మానవ సహజమైన అభిజాత్యం అందరిలోను ఉండి ఉండవచ్చు. అదీకాక, వారు ప్రతిపాదించిన ఆర్య-ద్రావిడ సిద్ధాంతాలను అప్పుటి ఆంగ్ల ప్రభువులు, క్రిస్టియన్ మిషినరీలు, స్వాతంత్ర్యానంతరం మన తమిళ నాయకులు, తమ తమ ప్రయోజనాలకోసం వాడుకోని ఉంటే ఉండవచ్చు. కాని పాశ్చాత్య శాస్త్రజ్ఞులందరూ ఎంత దురభిమానులైనా వారి పరిశోధనల్లో శాస్త్ర ప్రమాణాలను పాటించడంలో ఒక రకమైన చిత్తశుద్ధి, నిబద్ధతా చూపించారని నాకనిపిస్తోంది.

    3. పాండిత్యం రాణించాలంటే ప్రతిభతో పాటు వ్యుత్పత్తి, అభ్యాసాలు అవసరమని మన లాక్షణికులు చెప్పారు కదా. వనరులు అంటే నా దృష్టిలో training and infrastructure: అత్యుత్తమ స్థాయిలో పరిశోధనలు చేయడానికి తగిన శిక్షణ, ప్రోత్సాహం (grants, సంఘంలో గుర్తింపు), వాతావరణం (నిరుపహతి స్థలంబు, తప్పు మెప్పరయు లేఖక పాఠకోత్తముల్ వగైరాలు మాత్రమే కాదు) లేకపోతే ఎంత ప్రతిభ ఉన్నా అది మట్టిలో మాణిక్యమే. నా దృష్టిలో భద్రిరాజు, చేకూరి గార్లు భాషా శాస్త్రజ్ఞులుగా అంతర్జాతీయంగా గుర్తింపు పొందడానికి వారు అమెరికా విశ్వవిద్యాలయాల్లో పొందిన శిక్షణే కారణం (ఎమెనో గారి వద్ద శిష్యరికం వల్లే తను ఇంతవాడయ్యాడన్న భద్రిరాజు గారి మాటల్లో అతిశయోక్తి లేదు). అద్వితీయమైన ప్రతిభ ఉండీ కూడా బూదరాజు గారు అంతగా శాస్త్ర పరిశోధనలు చేయ(లే)కపోవడానికి కూడా ఈ శిక్షణ లేమి కారణమని నా అనుమానం.

    4. ఆశ్చరకరమైన విషయం ఏమిటంటే భాషా సంబంధ నిరూపణకు ధ్వనులు (phonemes), శబ్దాలు (morphemes), పదజాలం (vocabulary) తోడ్పడినంతగా వేరే వ్యాకరణాంశాలు ఉపయోగపడవు. కాలగతిలో ఒక భాషలో లింగ (gender), కాల (tense), వాక్య నిర్మాణాది (syntax) వ్యాకరణాంశాలలో ఎన్నో మార్పులు సంభవించినప్పటికీ ప్రాథమిక శబ్దాలు మాత్రం అంతగా మార్పు చెందవన్న అంశం తులనాత్మక పద్ధతి (Comparative Method) కి మూలాధారం. అందుకే అంతకు ముందు పద్ధతులైన Comparative Philology, Comparative Grammar లను తోసిరాజని గత శతాబ్దంలో చారిత్రాత్మక భాషా పరిశోధకుల అమ్ముల పొదిలో బ్రహ్మాస్త్రంగా మారిన ఉపకరణం ఈ Comparative Method. Agglutinative భాషలైన తెలుగు, తమిళాదులలో సంధుల గురించి నాకు వేరే అభిప్రాయాలున్నాయి. వాటి గురించి వేరే ఎప్పుడైనా ముచ్చటిద్దాం.

    5, 6. తదుపరి వ్యాసాల్లో మీ సూచనలను పాటించడానికి ప్రయత్నిస్తాను.

    ఇకపోతే విప్లవ్, కామేశ్వర రావు గార్లు “సాహిత్యకారుల” గురించి చెప్పింది కొంతవరకు కరెక్టే. కానీ ఈ వ్యాసాలు రాసిన వారందరికీ తెలుగు సాహిత్యంతో పరిచయమున్నంతగా విజ్ఞానశాస్త్ర రంగంలో పరిశోధనకు కావల్సిన అవగాహన, శిక్షణ లేవనే నా అభిప్రాయం. అదీ కాక నేను ఆ వాక్యం రాస్తున్నప్పుడు మనసులో అనుకున్న మాట చెప్పేస్తున్నాను: “నాటి కవి సామ్రాట్టు నుండి నేటి నవలా చక్రవర్తి వరకూ భాషా చరిత్రలపై వ్యాసాలు రాస్తున్న చాలామంది ప్రధానంగా సాహిత్యకారులు.” సాహితీ క్షేత్రంలో విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారు సామ్రాట్టులే గాని, చరిత్ర అధ్యయనం లో కాదని నా చిన్ని అభిప్రాయం.

    “ఏ కల్లంలో గింజలు అక్కడే తూర్పార పట్టాలి” అన్న విప్లవ్ కోరిక ప్రకారమే నా వ్యాసాన్ని తెలుగుదేశంలోని ఓ పత్రికకు పంపించాను. ఈ కోణానికి మెయిన్ స్ట్రీమ్ ఎలా స్పందిస్తుందో వేచి చూద్దాం.

19. G. Anand అభిప్రాయం:

    January 23, 2007 10:41 am

    ఈ వ్యాసం చాలా ఉపయోగకరంగా ఉంది.

    “భాషాశాస్త్రం 101 వల్ల కొత్త విషయం తెలుసుకున్నామన్న ఆనందానికీ, కుశాస్త్రబుద్ధులని వాయించే తీవ్రతకీ పొంతన లేదు.”

    “భాషాశాస్త్రం 101 లో కొత్త విషయాలను పాఠకులను అనందింపజేసేలా తెలియచెప్పిన తీరుకూ, కుశాస్త్రబుద్ధులను వాయించే తీవ్రతకూ పొంతన లేదు” అన్నది బాపారావుగారి ఉద్దేశమయి ఉండాలి.
    (భాషాశాస్త్రం పై చర్చలో వ్యాకరణ దోషం చూడలేక).

20. Kameswara Rao అభిప్రాయం:

    January 23, 2007 10:54 am

    సురేశ్ గారూ,

    విశ్వనాథ వారు భాషా చరిత్రపై రాసిన వ్యాసాలు గురించిన వివరాలు కొంచెం ఇస్తారా? అతని వ్యాసాలలో అక్కడక్కడ కొన్ని భాషా చరిత్రకి సంబంధించిన విషయాలు ప్రస్తావనకి రావడం తెలుసుకాని, భాషా చరిత్ర గురించిన వ్యాసాలు నాకు తెలీదు. అతన్ని భాషా శాస్త్రవేత్తగా ఎవరూ పరిగణించినట్టుగా కూడా నాకు తెలీదు. భారత దేశ చరిత్రగురించి అతను పాశ్చాత్యులతో విభేదించడం తెలుసు. అదికూడా అతను శాస్త్ర పద్ధతిలో కాక, తన అభిప్రాయాలను నవలల రూపంలోనే ప్రకటించారు. అంచేత విశ్వనాథ కూడా తనకి తాను చరిత్రకారుడినని భావించలేదనే అనుకోవాలి. మరి మీకా అనుమానం ఎందుకొచ్చింది?

    విప్లవ్ గారు నా మొదటి అభిప్రాయంలో అన్న మాటలని కొంత అపార్థం చేసుకున్నారేమో అనిపించింది. సురేష్ గారన్న దాంట్లో “చాలా మంది” సాహిత్య కారులు అన్న దానితోనే నేను విభేదిస్తున్నాను కానీ ఒక్కరూ సాహిత్య కారులు కాదు అన్నది నా ఉద్దేశం కాదు. పైగా ఇది కేవలం నా అభిప్రాయం మాత్రమే కాబట్టి దీని గురించి చర్చ కొనసాగించడం అనవసరం.

21. సురేశ్ కొలిచాల అభిప్రాయం:

    January 23, 2007 12:43 pm

    కామేశ్వరరావు గారు,

    అనవసరంగా విశ్వనాథను ఈ చర్చలోకి లాగినందుకు నాకు సరైన చురకలే అంటించారు. మీరు చెప్పింది నిజమే: ఆయన భాషా చరిత్ర లపై తనకున్న అభిప్రాయాలను వ్యాసాల రూపంలో రాయలేదు. అయితే ఆయన రాసిన “పురాణ వైర గ్రంధమాల (12 నవలలు)”, “నేపాల రాజ చరిత్ర (ఆరు నవలలు) “, “కాశ్మీర రాజ చరిత్ర (ఆరు నవలలు)” లోని చారిత్రక అంశాలన్నీ తాను చిలుకూరు వీరభద్రరావు మొదలైన చరిత్ర పరిశోధకుల నుండి నేర్చుకొన్నవి లేదా తను స్వయంగా శ్రమపడి పరిశోధించినవేనని ఆయనే స్వయంగా చెప్పుకున్నారు. యువభారతి వారు 1972లో ప్రచురించిన “మహతి” లో “నేనూ నా సాహిత్య రచనలు” అన్న అంశం మీద ఆయన రాసిన వ్యాసంలోని ఈ పంక్తులను గమనించండి:

    “ఈ ఇరువది నాల్గు నవలలలో మన పురాణములలో ఆయా చరిత్రములలో నున్న యంశములు తారీఖుల ప్రకారము కాలమును చూపించితిని, సందర్భములను వివరించితిని. చరిత్రలోని ప్రధానాంశములను వదలి పెట్టలేదు. … అందరునూ నేను పడ్డ శ్రమ పడరు …”

    “మన చరిత్ర విస్పష్టముగా నున్నది. మన పురాణములయందలి మగధరాజ వంశాదుల యందలి యధార్థ చరిత్ర ననుసంధించి నేను పురాణవైర గ్రంధమాలను పండ్రెండు నవలలను వ్రాసితిని. అందులో చంద్రగుప్తుని స్వప్న మన్న నవల గుప్త చంద్రగుప్త, మౌర్య చంద్రగుప్తుల భేదమును చెప్పునది.”

    “ఆంధ్ర చరిత్ర త్రవ్వి త్రవ్వి పరమ రహస్యములు కొన్ని “ఆంధ్రప్రశస్తి” లో, కొన్ని నవలలుగా “స్నేహ ఫలము” “చందవోలు రాణి”ముదలైన గ్రంధములలో వ్రాసితిని”

    “నేను నిద్రాహారములు లేకుండ సంపాదించిన విజ్ఞానమంతా నా నవలలలో, పుస్తకములలో ఉంటుంది.”

    అయితే భారతీయు చరిత్ర గురించీ, తెలుగు భాషా చరిత్ర గురించి ఆయన రాసిన విశ్లేషణలను పరికిస్తే, ఈ మధ్య భాషా వ్యాసాలు రాసే కొంతమంది రచయితలకు స్ఫూర్తి ఎక్కడిదో అర్థమవుతుంది. అందులో మచ్చుకు కొన్ని:

    “”ఫిలిప్పైన్ ద్వీపము కింద మాండెనో అని ఒక ద్వీపమున్నది… అక్కడ ఆదిమ వాసులు తివోలిజాతి. వాళ్ళ ఆచారములు ఇప్పటికి కూడా తెలుగు వాళ్ళ ఆచారములు. వాళ్ళ భాష పేరు తెగలాగ్ - తెలుగు అన్నమాట.”

    “”కాల్డ్వెల్ ఆఫ్గాన్ స్థానములో బ్రహూయీ అను ఒక భాష యున్నదనీ, ఆ భాషకూ మన తెలుగు భాషకూ పలు విషయాలందు సామ్యమున్నదని వ్రాసినాడు. శాతవాహను లాంధ్రులు - వారు భారత సామ్రాజ్యమును పాలించునప్పుడు ఆయా ప్రాంతములందలి అధిపతులందరు నాంధ్రులై యుందురు. ఆనాటి ఆఫ్గాన్ స్థానములో నెవడో ఆంధ్రుడు అధిపతియై ఆ ఆటవికులచేత మన భాష చదివించియుండును. దీని లక్షణములక్కడ పాతుకుపోయినవి”

22. కొడవళ్ళ హనుమంతరావు అభిప్రాయం:

    January 24, 2007 12:06 am

    “శాస్తవేత్తలకే గోచరించని Kuhn శాస్త్రీయ స్వరూపం!”
    ”The Structure of Scientific Revolutions” అంటే “శాస్త్రీయ విప్లవాల స్వరూపం” అన్నది నచ్చింది. ”Paradigm Shift” అంటే “రూపావళి మార్పు” అన్నది శ్రావ్యంగా ఉంది గాని, మాట వివరిస్తే తప్ప మనసుకి తట్టదు. ప్రతిమానం అంటే పరవాలేదేమో. ఆలోచించే తీరు, దృక్పథం అంటే సులభంగా అర్థమవుతుంది నాకు. ”Post-positivist” అంటే “ప్రత్యక్ష్యోత్తర” అన్నది మాత్రం ఇంగ్లీషులోనూ అంతకంటే మిన్నగా తెలుగులోనూ కర్ణకఠోరంగా ఉంది. ఆధునికోత్తర వాదం లాంటిదా ఇది? ఇవి పంటికింద పడిన రాళ్ళలా బాధిస్తాయి.

    ఇంతకీ నేను చెప్పదలచుకున్నది అనువాదాల గురించి కాదు. సురేష్ తన వ్యాసంలో అన్న మాట:

    ఒక శాస్త్రవేత్త తయారు చేసిన సిద్ధాంతానికి తరువాతి తరం శాస్త్రవేత్తలు మెరుగులు దిద్దటం కానీ, లోపాలు సవరించడం గాని శాస్త్రపరిశోధనారంగంలో ఎల్ల కాలాల్లోను జరుగుతున్న పని.
    దానికేననుకుంటాను, బాపారావు గారు కాస్త ఘాటుగా సమాధానమిచ్చారు:
    Kuhn పండితుడు Structure of Scientific Revolutions వెలయించి అరశతాబ్దం కావస్తోంది. “Paradigm Shift” అని ఇప్పుడు కాకపోతే కాసేపటికి అనేసేవాడే ప్రతివాడూనూ. ఇప్పటికైనా శాస్త్రీయ పరిశోధన అనేది క్రమపద్ధతిలో, మునుపటి తప్పులని దిద్దుకుంటూ అలాగ్గా పురోగమిస్తుందనే అపప్రథని ప్రచారం చెయ్యడాన్ని నిషేధిస్తే మంచిది. స్థూల స్థాయిలో చూస్తే సైన్సు తన సిద్ధాంతాల్ని ఒక పట్టాన మార్చుకోదనీ, వస్తేగిస్తే అలాంటి సైద్ధాంతి పరిణామం విలయానికేమీ తక్కువకాదనీ ఒప్పుకుతీరాలి. కుశాస్త్ర తరీఖాలని చెండే వ్యాసంలో శాస్త్రగతి తీరుగురించి పాతరోజుల పడికట్టురాళ్లనే తిరగదోడటం అభ్యంతరకరం. .

    వారిద్దరి రాతల్ని బట్టి వాళ్ళు నాకన్నా ఈవిషయాల్లో బాగా తెలిసినవాళ్ళని తెలిసినా, బాపారావు గారు అన్నదానికి అభ్యంతరం తెలపక తప్పడం లేదు. వారు Kuhn గురించి అన్న నాలుగు మాటలకి నేనింత చాటభారతం రాయడం అసందర్భం అనిపించవచ్చు. కాని శాస్త్రీయ పద్ధతులూ స్వరూపం ఈ వ్యాసానికీ జరుతున్న సంభాషణకీ ముఖ్యమనిపించి, మిడిమిడి జ్ఞానంతోనే సాహసిస్తున్నాను. ఎందుకంటే:

    శాస్త్ర చరిత్రకారుడైన Thomas Kuhn సైన్సు స్వరూపాన్నీ స్థితిగతుల్నీ బట్టబయలు చేసి శాస్త్రీయ అవగాహనలో ఓ నూతనోధ్యాయాన్ని సృష్టించాడంటారు కొందరు. సైన్సు “వాస్తవికత”కి దగ్గరగా రావడమన్నదాంట్లో అర్థం లేదనీ, ఓ ప్రతిమానాన్ని నమ్మిన శాస్త్రవేత్తలు దానికి లోబడి వున్న సమస్యల్ని పరిష్కరిస్తూ ఉంటారనీ, కాని కొన్ని చిక్కువిడని సమస్యల్ని తీర్చడానికి కొత్త ప్రతిమానాన్ని ప్రతిపాదిస్తారనీ, కొన్నాళ్ళకి దాంట్లోనూ తీర్చలేని సమస్యలుండి, మరో కొత్త ప్రతిమానాన్ని ప్రవేశపెడతారనీ, అది పాతదాన్ని స్థానభ్రంశం చేస్తుందనీ, ఇదే శాస్త్ర స్వరూపం - ఇది Kuhn సారాంశం అనుకుంటాను.

    ఒక ప్రతిమానం మరొకదానికంటె మిన్న అని చెప్పడానికి వాస్తవమైన ఆధారమేమీ లేదు, మిగిలిన శాస్త్రవేత్తలని నమ్మించగలిగితే చాలు అదే నెగ్గుతుంది, అన్నది ఆయన భావన అని అర్థం చేసుకున్నాను. సైన్సు, శాస్త్రవేత్తలు చేసే వ్యాఖ్యానం మాత్రమే, అదొక రకమైన “భాషా క్రీడ”; అంతేగాని కాలం గడిచేకొలదీ సైన్సు “సత్యానికి” దగ్గరగా వస్తుందనటంలో అర్థం లేదన్నది Kuhn వాదన.

    అదృష్టవశాత్తో, దురదృష్టవశాత్తో, పెద్ద పెద్ద శాస్త్రవేత్తలే Kuhn తో అంగీకరించరు [1]. Structure లో చెప్పిన ప్రతిమానాల చిత్రీకరణతో ఒప్పుకునే శాస్త్రజ్ఞుల పేర్లివ్వమని బాపారావు గారిని కోరుతున్నాను.

    శాస్త్రవేత్తల కన్నా Kuhn ప్రభావితం చేసింది ఓ తరహా తత్వవేత్తలనీ, సాహిత్యకారులనీ. వాళ్ళకీ శాస్త్రవేత్తలకీ చుక్కెదురు! ఒక తత్వవేత్త అయితే, భౌతికశాస్త్రంలో నోబెల్ ప్రైజేకాదు, ఆశాస్త్రంలో వాళ్ళ పేరుమీద కొన్ని సూత్రాలున్నా కూడా, వాళ్ళకి జ్ఞానమీమాంస (epistemology) గురించి ఏమీ తెలియనప్పుడు నోటికొచ్చినట్లు వాగకూడదని Kuhn ని విమర్శించినందుకు కొందరు శాస్త్రవేత్తలని అమర్యాదగా తిట్టిపోశాడు [2].

    నా ఉద్దేశంలో శాస్త్రవేత్తలు కాని వాళ్ళు సైన్సు గురించి రాసేటప్పుడు కాస్త జాగ్రత్తగా ఉండాలి. Quantum Mechanics మూలంగా సైన్సు సత్యాన్ని నిశ్చయంగా తెలుసుకోలేదని రుజువయింది కనుక సైన్సుకి ఆధునికాంతర కాలంలో వేరే అర్థం, ప్రాముఖ్యతా ఇవ్వాలనే వాళ్ళు వాళ్ళ పరిథిని దాటి పోతున్నారని నా అనుమానం [3].

    నామటుకి నాకు ఇవన్నీ అర్థమయానని అనలేను కాని, ఇవి చదవడం వలన ఎవరికీ ఎలాంటి హానీ కలిగిందనుకోను. ఈ భిన్నాభిప్రాయాలలో వేటినీ నిషేధించాల్సిన అవసరం కనబడటం లేదు. నిజం చెప్పాలంటే, Kuhn భావనలని వక్రీకరించి కుశాస్త్రానికి దోహదం చేస్తున్న వాళ్ళు మిక్కిలి హానికరమనుకుంటాను [4].

    బాపారావు గారు, తిరుపతిరావు గారు, Thomas Kuhn, Richard Rorty - వీళ్ళనెవరినీ నేను హానికరమైన వాళ్ళ జాబితాలో చేర్చడం లేదని మనవి.

    కొడవళ్ళ హనుమంతరావు

    నోట్స్:

    1. “The Revolution That Didn’t Happen,” Steven Weinberg, The New York Review of Books, Volume 45, Number 15, October 8, 1998. ఈయన University of Texas at Austin లో Physics professor. చాలా పేరున్న శాస్త్రవేత్త, 1979 ఫిజిక్స్ నోబెల్ గ్రహీత. తన నలభై-ఏభై ఏళ్ళ శాస్త్ర పరిశోధనా జీవితంలో ఎన్నో విప్లవాత్మకైన మార్పుల్ని చూసినా, సిద్ధాంతం సరైనదా కాదా అని పరిశీలించే తీరులో పెద్ద మార్పేమీ లేదనీ, Kuhn ప్రకటించిన Paradigm Shift లాంటివేమీ జరగలేదనీ వాదించాడు.

    2. ”Thomas Kuhn, Rocks and the Laws of Physics,” an essay in “Philosophy and Social Hope,” by Richard Rorty. ఈయన సాహిత్యం, ఫిలాసఫీలో Stanford లో Emeritus professor. Kuhn ని మార్గదర్శకుడిగా గుర్తించిన సమకాలీన తత్వవేత్తలలో ముఖ్యుడు.

    3. “పోస్ట్ మోడర్నిజం,” బి. తిరుపతిరావు. ఈయన విజయవాడ సిద్ధార్థ ఆర్ట్స్ అండ్ సైన్స్ కళాశాలలో ఆంగ్లోపన్యాసకులు. క్వాంటం సిద్ధాంతం ఎలక్ట్రాన్ స్థలమూ వేగమూ ఒకేసారి నిశ్చయంగా తెలుసుకోలేమని నిరూపించింది గదా. అణుప్రపంచంలో సాధ్యం కానిది స్థూల ప్రపంచంలో ఎలా సాధ్యమవుతుందంటూ, సైన్సులోకానీ సామాజిక శాస్త్రంలోగానీ నియతివాదానికి చోటులేదనీ, ఇదే ఆధునికాంతర సైన్సు ప్రాముఖ్యత అనీ, అందుకు Kuhn రచనల్ని ఆధారంగా చూపెట్టారు. శాస్త్రవేత్తలు వీటికి ఒప్పుకున్న దాఖలాల్లేవు. వీరి అభిప్రాయాలతో అంగీకరించినా లేకపోయినా, తెలుగులో ఆధునికోత్తర వాదాన్ని పరిచయం చేస్తూ ఈ పుస్తకం రాసినందుకు వీరిని మెచ్చుకోవాలి.

    4. “Pseudoscience and Postmodernism: Antagonists or Fellow-Travelers?” by Alan D. Sokal. ఈయన New York University లో Physics professor. పోస్ట్ మోడర్నిజం పేరుతో అన్ని రకాల మూఢత్వమూ సైన్సులోకీ చరిత్రలోకీ జొరబడిందనీ, దురదృష్టవశాత్తూ జాతీయవాదులేకాక వామపక్షవాదులూ దీనికి దోహదం చేస్తున్నారనీ, భారతదేశంలో ఈమధ్యకాలంలో సాగుతున్న శాస్త్రీయ అవగాహనని ఉదాహరణలతో విశ్లేషించి ఖండించాడు.

23. ravikiran timmireddy అభిప్రాయం:

    January 26, 2007 10:04 am

    సురేష్,

    వొక అద్భుతవైన రచన, పాఠకుల్ని ఎంత ప్రభావితం చేస్తుందో మీ వ్యాసం మీద వెల్లువెత్తిన అభిప్రాయాలే వొక వుదాహరణ. శ్రీశ్రీ కవిత్వం చాలా మంది సాధారణ పాఠకుల్ని కవులుగా మార్చింది అన్నది వొక అభిప్రాయం. మీ వ్యాసం కుడా కొందరు పాఠకుల్ని భాషాశాస్త్ర దిశలో ప్రయాణం కట్టిస్తుందని నా అబిప్రాయం.

    పత్రికలు చదివే చాలామంది పాఠకులు నాలాగే, ప్రత్యేకవైన భాషా, సాహిత్య పరిఙ్ఞానంలేని సాధారణ పాఠకులే. సాధారణ జీవితం ఇచ్చిన కొద్దిపాటి లోకఙ్ఞానం, పాఠశాలల్లోనో, కళాశాలల్లోనో నేర్చుకున్న కొద్దిపాటి శాస్త్ర పరిశీలనా పరిఙ్ఞానం, ఈ రెండిటి కలబోతలోంచి అలవరచుకున్న కొద్దిపాటి తర్కఙ్ఞానం ఇవే మాకున్న అతి సరళవైన logical skills, నిజాన్నిఅబద్దంలోంచి వేరుచైడానికి, తప్పుని వొప్పులోంచి చెరిపేయడానికి. ఐతే ఈ nascent rational attitude lives along with irrational emotional beliefs about race, language, nationality in our minds. తెలుగు ప్రాచీనత మీద ఆంధ్రజ్యోతి లో వచ్చిన ఆ నాలుగు వ్యాసాలు చదివేక మనసుకెంత ఆనందవేసిందంటే, ఎక్కడో కుర్చోని ఎదో చదువుకుంటున్న నా ఏడో తరగతి కుతుర్ని పిలిచి, చదివి వినిపించి, చుశావా, మన తెలుగు జాతి, తెలుగు భాష గొప్పదనం, ఎప్పుడో సుమేరియన్ నాగరికత కాలంలోనే మన roots వున్నయ్ అని డబ్బా కొట్టి మరీ చెప్పెటంత ఆనందం. తర్వాత మళ్ళా నా కుతురుతో కుర్చోని అ తప్పుని సరి చేసుకోవటం సురేష్ రచన చదివేకే సాధ్యపడింది. ఇదంతా ఎందుకు చెప్పాల్సి వచ్చిందంటే సురేష్ గారి వ్యాసం ఇంతకుముందు వచ్చిన వ్యాసాలమీద విమర్స లేకుండా వొక్క భాషా శాస్త్రం 101 కే పరిమితవైయ్యుంటే బావుండేది అనే అభిప్రాయం ఈమాట అభిప్రాయాల్లో వ్యక్తం కావటం వలనే. మేవు అతి సాధారణ పాఠకులం, మా బుర్రలో వుండే సవాలక్ష తర్కానికి నిలవని నమ్మకాల్ని తొలగించుకొని, ఎక్కడో, మనసులో ఏ ములో నక్కి నిద్రపోతున్న శాస్త్రియ పరిశీలనని నిద్రలేపాలంటే సురేష్ వ్యాసంలో వున్నటువంటి juxtaposition అవసరవని నా ఉద్దేశం.

    విప్లవ్ చెప్పినట్టు ఏ కళ్ళంలో గింజలు ఆ కళ్ళంలో నే నూర్చుకోవటం సహజవే. చేనైతే చాలానే వుంది. కానీ అదేం యదకొచ్చిన చేనేం కాదు. నిదర్శనం కావాలంటే మన ఘనత కెక్కిన విశ్వవిధ్యాలయాల భాషాశాస్త్ర శాఖల వెబ్ సైట్లకెళ్ళి వొకసారి చూడండి. పెట్టుబడైతే చాలానే పెడ్తున్నరు గాని, చేన్ని మాత్రం చవుడు నేల చేస్తున్నారు. కాబట్టి దుక్కి దున్ని, నారేతలేసి, కోసి, నూర్పులు చేసే మెళుకువలు, వోపికలు లేని నాలాటి పాఠకులకి శాస్త్రం తో పాటు, అశాస్త్రియతని వేలెత్తి చూపే సురేష్ గారు వ్రాసిన వ్యాసాలే ఉపయోగకరం.

    రవికిరణ్ తిమ్మిరెడ్డి

24. Rohiniprasad అభిప్రాయం:

    January 26, 2007 4:57 pm

    మనుషుల్లో వివిధ వ్యక్తులకి వివిధ విషయాల్లో ఆసక్తి ఉండడం సహజంగా అనిపిస్తుంది. ఎవరి కిష్టమైన సబ్జెక్ట్ వారు చదువుకుంటే సైన్స్, కామర్స్, ఆర్ట్స్, ఇంజనీరింగ్, మెడిసిన్ ఇలా �